Ekstra'ya bakınız.

Öncelikle, alaşım nedir? Alaşım, en az biri metal olmak üzere iki veya daha fazla elementin oluşturduğu bir malzemedir. Alaşımlar, kurucu ögelerinden daha iyi karekteristiklere sahiptir ve çeliğin kendisi de bir alaşımlı demirdir.

Alaşımlı çelik, özelliklerin ve performansın artırılması için vasıfsız karbonlu çeliklerde bulunan olağan demir, karbon, mangan ve silisyuma ilave elementlerin katılmış olduğu çeliktir. Alaşımlı çelik, daha iyi mukavemete ve/veya sertliğe ve/veya kırılganlığa ve/veya aşınma direncine sahiptir. Alaşımda pek çok ilave element yer alabilir. Bazen istenen özelliklere, alaşımlama ve ısıl işlem yoluyla ulaşılır.

Özel uygulamalar için geliştirilmiş çok çeşitte alaşımlı çelik vardır. Bu uygulamalara örnek olarak, rulman çeliği, dişli tertibat, şaft, matkap, testere, civata, kord teli, araç gövdeleri, uçak iniş takımları ve zırh gösterilebilir. Alaşıma giren elementler, bizmut, bor, kalsiyum, krom, kobalt, kurşun, nikel, molibden, selenyum, silisyum, kükürt, tellür, tungsten ve vanadyum olarak sayılabilir.

Kalın, sıcak daldırma, aluminyum-silisli alaşım kaplamanın uygulandığı sacdır.

Bu sac, genellikle galvanizli kaplamaların dayanabileceği sıcaklık derecelerinden daha yüksek derecelerde ısıya ve aşınmaya karşı dayanıklı uygulamalarda kullanılır.

Silis içeriği genellikle %5-11 arasındadır ve kaplamanın substrata tutunmasını kuvvetlendirir. Çoğu aluminyumlu kaplamalar soğuk çekilmiş karbonlu çeliğe uygulanır ancak araba egsozlarına araç ömrü kadar ömür katmak için bazı ferritik paslanmaz çeliklerde de kullanılır.

Aluminyum kaplı çeliğin biçimlenebilirliliği yüksektir. Tipik uygulamaları, araç egsoz boruları, fırınlar, ısıtıcılar ve fırın malzemeleridir.

Kaplamanın, özellikle tuz püskürtmesine ve egsoz kondansat korozyonuna karşı dayanıklılığının iyi olduğu söylenir. 

Değerli metallerin konsantrasyonunu belirlemek için bir mineral örneği üzerinde yapılan kimyasal bir test.

İthalatlar için anti-damping vergileri, bir ülkedeki bir ticari grup, üretici(ler) veya ticari blok tarafından istenir. Malların, kendi yerel piyasa fiyatlarının altında -ve hatta üretim maliyetinin altında- satıldığı ve böylece benzer ürünlerin yerel üreticilerine ekonomik zarar (maddi zarar) verdiği veya böyle bir tehdit oluşturduğu düşünüldüğünde anti-damping vergisi istenir.

Tedarikçi ülkenin üretimi ve/veya ihracatları, bu malların yerel üreticilerine maddi zarar verecek veya böyle bir tehdit oluşturacak dereceye kadar dolaylı veya doğrudan sübvanse edildiğinde ithalatlar için fark giderici vergi istenir. 

DTÖ yönetmelikleri uyarınca her iki vergiye de izin verilir ancak yapılacak bir soruşturmanın ardından uygulanır. Soruşturma, vergileri reddedebilir.

Çelik ihracatçıları, çoğu zaman ABD piyasasını çekici bulur. Bu durum, sözkonusu vergilerin zaman içinde bu ülkenin çelik ticaretinin kaydadeğer bir özelliği haline geldiğini ifade eder. Ancak anti-damping ve fark giderici vergiler, AB, Kanada, Meksika, Güney Asya ülkeleri de dahil olmak üzere başka yerlerde de uygulanır.  

AOD (Argon Oksijen Dekarbürizasyonu), paslanmaz çelik işleminde bir iyileştirme prosesidir.

Çoğu paslanmaz çelik, ilk olarak elektrik ark ocağında üretim işlemine alınır, ardından ayrı bir pota fırınına alınarak istenen ölçüde metalurjik içeriğe ulaşabilmesi için ikincil metalurji ya da ikinci iyileştirme prosesinden geçer. 

AOD prosesinde, argon ve oksijen bileşimi, pota fırınında erimiş çeliğin üstüne dökülür ve oksijen, erimiş çelikteki istenmeyen karbonun oksidasyonunu gerçekleştirir.  Ancak bütün paslanmaz çeliklerde önemli bir bileşen olan krom da oksidasyona eğilimli olduğundan kromun oksidasyonunu engellemek için bu tepkimeye argon da dahil edilir.  

Arbitraj, bir tüccarın, aracı kurumun veya bireyin değişik piyasalarda eşya fiyatlarındaki, döviz kurlarındaki veya diğer finansal araçların değerindeki küçük farklılıklardan kazanç sağlaması işlemidir. Kazanç, menkul değerlerin ucuz olduğu piyasalardan alınıp daha pahalı olduğu piyasada satılmasıyla sağlanır.

Tüccarlar, döviz kurlarındaki farklılıklardan yararlanırlar. Kur oranları, eşya arbitrajında da rol alır; ancak arbitrajın kapsamı, farklı ülkelerdeki ticaret borsalarının yaygın bir para birimi (örneğin ABD doları) kullandığı yerle sınırlıdır.

Değişik piyasalarda değer farklılıkları genellikle küçük olduğundan arbitraj işleminden en düşük işlem maliyetiyle önemli ölçüde kar sağlanabilmesi için büyük hacimlerde işlem gerçekleştirmek gerekir. Sonuç olarak, arbitraj, bireysel borsacılardan ziyade ticari şirketler için bir iş alanıdır.

Tersini, ardışık & sürekli hadde'ye bakınız.

Asitleme, sıcak sacın asitli bir sıvı temizleme prosesinden geçebilmesi için sacın önce açılıp sonra tekrar rulo haline getirildiği bir sürekli faaliyettir. Bu işlem, yüzeydeki çapakları, pası, kiri veya gres yağını alarak çeliği temizler.    

Asitlemenin ardından yüzeye bir yağ filmi çekmek, çeliği aşınmaya karşı korur ve pres gibi ileri işleme faaliyetlerini kolaylaştırır.

Bakınız: Hurda.

Henry Bessemer tarafından 1855 yılında bulunup patenti alınan Bessemer Prosesi, ergitilmiş pik demirden çelik üretiminin ilk ucuz endüstriyel prosesi olarak bilinir. Proses, Avrupa dışında yüzyıllarca kullanılmış olsa da bu endüstriyel anlamda kullanılanlardan ilki oldu.

Bu prosesin ana prensibi, demirden hava geçirerek ergitilmiş demirdeki safsızlıkları gidermek için oksidasyon kullanmasıdır. Demirin oksidasyonu, operasyon süresince demiri sıvı tutacak sıcaklığı meydana getirir. 

Burada Bessemer Konvertörü adı verilen büyük bir konteyner kullanılır. Bu konteyner, özel silis ve kil veya dolomit kaplamalı çelikten yapılır.

Bu terim, sıklıkla ön ısıtılmış ingotları blum veya slab şekline sokan ağır iş haddeleriyle birlikte anılır. Blok haddesinin yerini günümüzde çeliği doğrudan bu biçimlere sokan sürekli döküm almıştır. Hadde tersinir olduğundan ingotun istenilen profile ulaşıncaya dek hadde tezgahından ileri-geri geçmesini sağlar. 

19.yy.'da bulunmasından önce, ingotların haddeleme için uygun boyut ve biçimlere getirilmesinde büyük endüstriyel çekiçler kullanılmaktaydı. 

Bazen yarı-tamamlama haddesi, blum haddesi veya slab haddesi olarak da anılır.

Bunlar; geniş, uzun çelik döküm parçalarıdır. En düşük kare kesitleri 150mm x 150mm olmakla beraber genellikle daha geniştirler. Dökümden hemen sonra boya kesilirler.

Tavlanmanın ardından blumlar haddelenerek orta profiller ile kazık profil ve ray gibi geniş profillere dönüştürülürler. Bazen geniş “H” veya “I” profiller haddeleneceği zaman, “dogbones” denilen kısmen biçimlenmiş blumlar haddeleme sürecini kısaltmak için dökülürler.

Karbonlu çelik ingot dökümünün hala tek seçenek olduğu yerlerde veya bazı yüksek alaşımlı çelik örneğinde olduğu gibi ingot dökümün yüksek kalitede malzeme üretildiği yerlerde blumlar, bir blum tesisinde dökme ingottan haddelenir.

Blumlar (ve kütükler) paslanmaz boru üretiminde kullanılır.

Bor, çeliğe tavlama işleminin ardından yüksek dayanım kazandırmasının yanısıra, imalatçıya ya da üreticiye teslimat kalitesinde işlenebilir bir ürün sağlar.

Bor, genellikle orta karbonlu çeliğe eklenerek, ürünün kullanım alanında, yüksek karbonlu ve daha maliyetli olan düşük alaşımlı çelikle rekabet edebilmesini sağlar (üretim esnasında meydana gelebilecek azalan sünekliğe karşı karbon ve manganez ya da krom ve molibdenumun yerine).  

Bu özellikleri kazandırmak için eklenilen bor, %0.0005-0.005 ile çok küçük miktarlardadır.

Bor katkılı çeliğin geleneksel uygulama alanları; kürek/çapa, palet zinciri, saban demiri, delgi, bazı yay çelikleri ve daha yakın süreçte kullanılmaya başlanan otomotiv gövde parçaları üretimidir. Kaporta ve şase gibi otomotiv parçalarında kullanılmak üzere geliştirilerek yüksek dayanımlı bir hale getirilir.

Dikişli ve dikişsiz boru başlığına bakınız.

Dikişli ve dikişsiz boru'ya bakınız.

Boyalı çelik, kesilip biçimlenmeden önce bir sürekli proseste boya, toz veya film ile kaplanan çelik sacdır. Bu yöntem, kalıcı yeknesak bir yüzey tamamlama sağlar ve çelik parçalarının üretim sonrası konvansiyonel boyanmasına bir alternatif olabilir.

Çelik sacın, gazete-dergi basımında kullanılana benzer bir proseste bir veya iki yüzü kaplanır. Merdane, hareket eden saca önce bir kat ve ardından son kat kaplama uygular. Substrat olarak genellikle soğuk indirgenmiş galvanizli sac kullanılmakla birlikte galvanizli sıcak sac, hatta kaplamasız sac da kullanılabilir.

Bina uygulamaları, boyalı sac tüketiminin yaklaşık üçte ikisini meydana getirir. Çelik çerçeveli binalara uygulanan döşeme iyi bilinen bir kullanımdır. Ancak boyalı sac yerel kaplama uygulamaları ve mobilya sektöründe de yaygın şekilde kullanılır.

Boyalı çeliğin otomotiv karoserinde kullanılmasına önemli bir gelişme gözüyle bakılıyor fakat karmaşık biçimlerin yüzey hasarına uğramadan bunların preslenip bükülmesine dair sorunlar bulunuyor. 

FOB, FOT, CFR'ye bakınız.

Bunlar kargo gemi kategorileridir. Capesize, Süveyş ve Panama kanallarından geçemeyecek kadar büyük hacimli gemilerdir. Bu nedenle Capesize gemi, Afrika'nın (Cape of Good Hope) veya Güney Amerika'nın (Cape Horn) güney burnundan dolaşmak zorundadır. Genellikle 80,000-160,000 ton ölü ağırlığa sahiptirler fakat daha da ağır olabilirler. Tipik kargolar demir cevheri ve kömürdür. Bu gemiler derin rıhtımlar veya aktarma tesislerine ihtiyaç duyarlar.

Panamax, Panama kanalından geçebilen en büyük kargo gemileridir. Ağırlıkları genellikle yaklaşık 65,000 dwt'dir. Handymax gemileri ise, çelik gibi büyük hacimli kuru kargolar taşır. Ağırlıkları genellikle 35,000-60,000 dwt aralığındadır ve tümleşik vinçlere sahiptir.

İçerisinden en az bir mineralin ticari olarak çıkartılabileceği değerli ve değersiz mineraller karışımı.

İri tanelerin tutulduğu standart bir elekten geçen malzeme. Demir cevheri için bu sözcük, boyutları genellikle 1-10 mm aralığına düşen malzemeyi sınıflandırmakta kullanılır.

FOB, FOT, CFR'ye bakınız

FOB, FOT, CFR'ye bakınız.

Bir demir üretim teknolojisi olan Corex, daha yüksek kok maliyetinden kaçınmak için yüksek fırınlı üretimin aksine buharlaşabilir (koklaşabilir değil) kömür kullanır.

İki aşamalı olan bu proseste, topak cevher, pelet veya sinterli demir cevheri ya da bunların bir karışımı önce indirgeme kuyusuna alınır. Burada, bir indirgeyici gazla doğrudan indirgenmiş demire (DRI) dönüştürülür. Sıcak DRI, daha sonra kömür ve oksijenle birlikte ergiticiye/gazlaştırıcıya alınır. Burada sıvı demir ve kül üretilir ve periyodik olarak uzaklaştırılır.

Corex, (artık Siemens-VAI bilinen) VAI tarafından geliştirildi. İlk olarak 1980'li yıllarda ticari faaliyete başlayan bu yöntem, bugün artık Asya ve Güney Afrika'daki pek çok çelik üreticisi tarafından kullanılmaktadır.

Geliştiricisi, Corex'in emisyon değerlerinin ilerideki Avrupa standartlarını kolaylıkla karşıladığını söylemektedir.

Corex'e rakip teknolojiler olarak Finex, HIsmelt ve Tecnored anılabilir.

Curuf yapıcı malzemeler, demir veya çelikten safsızlıkları curuf haline getirmek için bir fırına alınır. Katılaşmanın ardından, curuf kum veya yüksek fosforlu curuf ise, gübre olarak kullanılabilir.

Bakınız: Anti-damping ve fark giderici vergiler.

Dayanıklılık, bir malzemenin ani yükleme/etki karşısında gerilim ve baskıyı emerek kırılmaya karşı koyma yeteneğinin ölçülmesidir. Dayanıklılık yükselen ısı ile artma eğilimi gösterir.

Dayanıklı malzeme ani etkileri absorbe ederken bazı şekil değişiklikleri gösterir ve çok dayanıklı malzemenin direnci (deformasyona karşı koyma gücü) ve yumuşaklığı (bozulmaksızın biçim değiştirebilme yeteneği) yüksek olacaktır. Dayanıklılık, kırılganlık teriminin zıttıdır.

Sertlik ise bir malzemenin baskı altındayken kalıcı deformasyona veya şekil değişikliklerine karşı koyma ya da kesme, kazıma veya diğer aşınma türlerine direnç gösterme yeteneğini tanımlar. Genel olarak, malzeme ne kadar sert ise aşınma direnci de o kadar yüksek olur.

Doğal olarak bulunan bir element olan demir, ilk olarak M.Ö. 2,400'te gümüşsü/beyaz metale ergitildi. Dökme demir, sert ve kırılgandır; buna karşın dövme demir yumuşak ve işlenebilirdir. Yüksek fırından çıkan demir (pik demir), az miktarda silisyum, mangan, fosfor, kükürt ve diğer elementler barındıran bir demir ve karbon (yaklaşık %4) alaşımıdır.

Demir, bir demir alaşımı olan çeliğe göre çok yönlüdür. Çelik, temel oksijen fırınlarında üretilir ve daha az karbon içeriğine sahiptir. Diğer elementler, özellikle mangan, istenen özelliklere ulaşmak için ayarlanır veya eklenir. Bugün binlerce çelik kalitesi bulunmaktadır. Yüksek karbonlu çelikler bile artık %1.5'ten fazla karbon içermez ancak bazı yüksek alaşımlı çeliklerde bu oran %2.5'e çıkabilir.  Karbon, çeliğin ısıl işlem yoluyla sertleşmesine imkan tanır.

Demir cevheri, en büyük ve en iyi yatakları Brezilya ve Avustralya’da olmak üzere dünyanın çeşitli bölgelerinde ticari miktarlarda bulunur. Cevher, %65’e varan bir Fe içeriğine sahip olabilir fakat sıklıkla daha düşüktür ve bunun yarısından da düşük olabilir. Daha düşük kalitelerin, sevkiyattan önce konsantre haline getirilmeleri(zenginleştirilmeleri) gerekir. (ayrıca bakınız: hematit ve demir cevheri fiyatları)

Uluslararası ticarette demir cevheri, bir ton cevherde içerilen demir birimi başına ABD cent'i cinsinden fiyatlandırılır. Genel ölçüm birimi, (nem içeriği hariç) kuru metrik ton birimidir, ancak bazen kuru uzun ton birimleri de kullanılmaktadır. 

Bir demir birimi, demirin %1'idir ve tipik olarak şu anki fiyatı kuru metrik ton birimi (bak. Kuru metrik ton birimi) başına 75 cent'tir. Böylece, bu fiyattan %63 Fe içerikli cevherin bir tonu $0.75x63 = US$47.25 olur. (Navlun hariç)

Demir cevheri türleri birbirlerinden ayrılır; bu yüzden silisyum ve kükürt gibi istenmeyen maddeler de dahil olmak üzere değişiklik gösteren fiziksel ve kimyasal özellikler için çok sayıda fiyatlandırma vardır. Topak cevher ve doğrudan yüksek fırına atılabilecek pelet cevheri, ön-işleme (genellikle sinterleme) gerektiren toz cevhere göre daha tercih edilirdir.  

bakınız Repor ve Depor

Derin çekme, çelik sac levhanın sabit kalınlıkta belli bir biçim almak üzere deforme edildiği mekanik bir prosestir. Teneke kutu, metal kap, kutu, derin çekme çeliğe örnek olarak verilebilir. Derin çekme çelik, yırtılmadan veya çatlamadan preste hızlı ve köklü biçim değişikliğine uğrayabilen özelliklere sahiptir.

Bu çelikler, yiyecek-içecek paketleme, otomotiv ve genel mühendislik endüstrilerinde kullanılır. Otomobil üreticileri, gövde ve yapısal parçalar, şaşi bileşenleri ve tekerlek jantları için sıcak haddelenmiş derin çekme çelikleri; karmaşık gövde parçaları, kapı bölmeleri ve taban sacları için soğuk haddelenmiş derin çekme çelikleri kullanır. 

Derin çekme çelikler, düşük karbon ve mangan içeriğine sahiptirler ve uygulamaya bağlı olarak, düşük oranda titanyum, krom, nikel ve bakır gibi kalıntı elementlerden içerirler. Kaplamalı veya kaplamasız olabilirler. Bazı paslanmaz çelikler derin çekilebilir.

Bir haddehanede, destek merdaneleri, işlenilen metalle temas halinde bulunan iki merdane (iş merdanesi) üzerinde kuvvet uygular. Destek merdaneleri, iş merdaneleri, metali haddeden geçirip yeni bir profile sokarken üzerlerinde bulunan basınçtan bükülmelerini engeller.  

Karbonlu çelik ve ferritik dışı metal haddehaneler genellikle 4 (2 iş ve 2 destek) veya 6 merdane içerir. Fakat paslanma çelik özelinde, soğuk haddeleme esnasında daha yüksek kuvvet uygulanması sözkonusu olduğu için (oldukça küçük çaplarda) iş merdanelerinin çevresinde bir dizi destek merdanesi bulunur, bundan dolayı (bu dizaynı tanımlamakta kullanılan Sendzimir merdanesine alternatif olarak) 'soğuk dizi hadde' adını da alır.

Dikdörtgen kutu profil (RHS), çelik sacdan çevrilmiş boru ürünüdür. Bu profil, yuvarlak kesitten ziyade dikdörtgen bir biçim alacak şekilde sacın hadde tezgahlarından geçmesinden önce uzunlamasına dikişli boru haline dönüştürülerek üretilir.   

Yapısal kutu profil (HSS) olarak da bilinen bu profil, ayrıca kare kesitte de üretilir. 

Dikdörtgen kutu profiller, sıklıkla karbonlu çelikten üretilirler ve sıcak biçimlemeden ziyade genellikle soğuk biçimlenirler.

Soğuk biçimlendirilmiş bir kutu profil, tipik olarak 50-450mm x 25-250mm boyutlarına ve 2-15 mm et kalınlığına sahiptir.

Sıcak biçimlenmiş dikdörtgen profil, daha büyük ve daha kalın profillerle üretilebilir. Bu profilin mühendislik ve yapı sektörlerinde çok geniş mekanik ve yapısal uygumaları bulunur. 

Bunlar, farklı kalite ve/veya kalınlıklardaki çeliğin bir blank oluşturmak üzere dikilerek üretildiği biçimli saclardır. Blank, araba üreticileri tarafından örneğin bir iç kapı paneli veya motor bölmesi için son preslenmeye hazırdır. 

Dikişli blank, araç ağırlığını düşürmek için geliştirildi. Eskiden tüm araba gövde parçaları, bu bileşenin en ağır görevlerini karşılayabilecek kalitede ve ağırlıkta olurdu. Dikişli blankla, sadece gereken yerlere uygun özelliklerdeki malzemenin ve kalınlıkların koyulmasıyla çelikten daha fazla yararlanmak mümkün olmuştur. Geriye kalan bölümler daha ucuz çelikten olabilir. 

Dikişli blank, ağırlığın yanısıra kullanılan parça sayısını ve böylece genel maliyetleri de azaltır. Fakat çelik satın alımındaki maliyet tasarrufunu, normal bir saca göre bir dikişli blankı hazırlamanın yüksek maliyeti dengeler. Ayrıca dikişli blankların yüzeyi görünür parçalar için uygun değildir.

Dikişli boru, sıcak haddelenmiş veya soğuk indirgenmiş sac, sac levha veya levhadan üretilir. Küçük ve orta çaplı borular, boylamasına dikilmeden önce ısıtılmadan gelen sacları dairesel kesite büken sürekli, çok haddeli tesislerde üretilir. Boru, kesin boyutlara ulaşmak için sonradan kalıplardan soğuk çekilebilir.

Bu proses, dikişsiz prosesten daha ucuzdur ancak genellikle daha düşük mekanik ve basınç performansına sahiptir. 

Büyük çaplı borular, boya kesilmiş levhadan üretilir. Levha, önce "U" biçiminde, sonra "O" biçiminde bükülür. Kesin boyutlara ulaşmak için EOE prosesinin "E" aşaması olan mekanik veya hidrolik genişlemeden önce dikilir. Bu boruların çapı 400-1,600 mm aralığında bulunabilir.

Spiral dikişli boru ise, içi boş spiral oluşturulmak üzere bir haddeden geçerken bükülen sıcak sacı kullanır ve ardından dikilir. Bu boruların üretimi ucuz olmakla beraber bütünlükleri konvansiyonel dikişli borulara göre daha düşüktür. Çapları 2,500 mm'ye kadar çıkabilir.

Mikroyapıdaki homojenlikleri sayesinde dikişsiz boruların mukavemeti dikişli borulara göre daha yüksektir fakat üretilmeleri daha pahalıdır. Ön ısıtılmış kütüğün ofset haddeler arasında haddelenmesiyle üretilir. Yüksek haddeleme hızı ve basıncında bu konfigürasyon, kütüğün merkezinde basınç oluşturur ve sivri uçlu bir çubukla delerek boru kovanını yaratır. 

Bu kovan, sonra bir mandrelle veya uzun bir çubukla çoklu bir hadde tezgahında uzatılır, istenen et kalınlığı ve çap aralığına ulaşmak için boru içine yerleştirilir. 

Boru çapına boyutlandırma bileziği kullanılarak da ulaşılabilir fakat büyük çap değişimlerinde boru ön ısıtılır ve gergi azaltıcı haddeden geçirilir. Bu çoklu hadde tezgahı, dış çapı düşürür fakat et kalınlığını değiştirmez. Dikişsiz borunun tipik uygulamaları kazan borusu, petrol ve gaz endüstrileri ve otomotiv iletim bileşenleridir.

Bakınız: Dayanıklılık.

Bu, düşük karbonlu çeliklerin daha sert ve kopmaya daha dayanıklı iç kısmı daha yumuşak bırakılırken, yüzey sertliliğinin; dolayısıyla da yıpranma ve aşınma dayanıklığının artırılması için uygulanan bir ısıl işlem yöntemidir.

Sertlik genellikle çeliğin dış tabakasındaki karbon veya nitrojenin çözülmesiyle (sırasıyla karbonlama ve nitrürleme olarak bilinen işlemler) elde edilir.

Doku sertleştirme karbon ve alaşımlı çeliklere uygulanabilir; ve genellikle karbon içeriği yaklaşık %0.2’nin altındaki çeliklere uygulanır.

Uygulamadan sonra bu çelikler, mekanik aşınmaya maruz kalan frenler ve diğer parçalar gibi bileşenlerin üretiminde kullanılır

Doğrudan indirgenmiş demir (DRI), elektrik ark ocaklı (EAO) çelik üretiminde metalik demir ürünü olarak kullanılır ve termal, doğal gazlı proseste demir cevherinden üretilir. Safsızlığı ve yoğunluğu hurdaya bir fiyat primi yüklediği için DRI, pelet, topak veya briketli (HBI-sıcak briketlenmiş demir) biçimlerinde satılır.

DRI, EAO'lu çelik üreticileri ana hurda girdilerindeki istenmeyen bileşenleri azaltmak için yüksek kaliteli hammaddeye ihtiyaç duyduklarında fırın şarjının bir parçası olarak kullanılır. Çoğunlukla sac veya vasıflı kalitede uzun mamuller üreten fabrikalar tarafından tercih edilir.

Bu çelik türü, en sık kullanılan iki kalitenin, ostenitik ve ferritik paslanmaz çeliğin özelliklerini birleştirir.  

Yaklaşık %50 ostenitik ve %50 ferritik özellikler taşıyan dupleks paslanmaz, yüksek dayanıklılık ve paslanmaya karşı yüksek direnciyle ön plana çıkar. Bu çelik, ferritik kaliteye göre daha sert ve esnektir, ostenitik kaliteye yakın bir esnekliği vardır ancak ondan daha az serttir.

İlk kez 1930'lu yıllarda İsviçre'de üretilen Dupleks paslanmaz, 50 yıl sonra, inceltme teknolojilerindeki gelişmeler nitrojen alaşımına olanak verince büyük bir ilerleme kaydetti. Temel alaşımların bileşimi, %18-26 krom, %4-6.5 nikel ve %0.3 molibden oluşur.

Dupleks paslanmaz, çoğunlukla petrol ve gaz uygulamalarında, işleme tesislerinde ve ısı dönüştürücülerde kullanılır.

Bakınız: Demir & Çelik (Fark).

Sıvı çeliği, haddelenerek veya dövülerek nihai ürüne dönüştürülmeye elverişli katı şekle getirme prosesi.

Bakınız: Hurda.

Dövme, mekanik vuruşla tek tek metal parçalar üretme yoludur. Pek çok çelik türüne uygun olan bu yöntemde soğuk, sıcak ve ılık metalle çalışılabilir. Dövme, dökümden faklıdır çünkü metal erimiş halden ziyade katı haldeyken biçim değiştirir. 

Dövme malzemeler, mukavemet ile servis bütünlüğünün ana gereksinimler olduğu yerlerde kullanılır. Bunlar, dökümden veya işlenilmiş parçalardan daha kuvvetlidir çünkü mekanik deformasyonla metalin tane yapısı parçanın nihai biçimini yakından takip eder.

Soğuk dövme, küçük parçalara yöneliktir ve daha kesin boyutlar ile daha yüksek üretkenlik sağlar. Ilık dövmede, metalin kırılganlığı artar bu yüzden araç yükünü düşürür. Metalin yeniden kristallenme sıcaklığında gerçekleştirilen sıcak dövme, daha büyük iş parçalarının deformasyonunu sağlar. Buna örnek olarak enerji santrali türbünleri için şaftlar veya uçak iniş takımlarındaki bileşenler gösterilebilir.

Dövmenin pek çok biçimi bulunmaktadır. Bunlar, daha büyük veya daha küçük dereceye kadar metal çalışma parçasını içerir. Dövme için başlangıç malzemesi, çelik çubuk, kütük veya ingot olabilir. Bu başlangıç malzemeleri sıklıkla çelik üreticilerinden tedarik edilir.

Elektrolitik krom/krom oksit kaplı çelik, üst yüzeyinde ince metalik krom (substrata yakın) ve krom hidroksit katmanı bulunan soğuk haddelenmiş çeliktir.

Ekstra, çelik üreticilerinin beklenenin üzerinde gerçekleşen  – genellikle enerji, alaşım veya kaplama malzemeleri (nikel, krom, molibdenum, çinko vb.) ve hurda gibi önemli girdileri – yansıtmak ve telafi etmek amacıyla uyguladıkları ek ücrettir.

İlk başlarda ekstralar çoğunlukla paslanmaz çelik endüstrisi ile ilgiliydi. Paslanmaz çelik endüstrisi, hızla yükselen ve değişken nikel fiyatlarını telafi etmek için ekstra sistemini uygulamaya koymuştu. Ancak son yıllarda hurda ve enerji gibi diğer ana girdi maliyetlerinde gözlenen büyük artışlar, ekstraların kullanım alanının genişlemesine yol açtı.

Ekstralar bugün; mühendislik, yapısal ve silisyumlu çelik, boru ve tel gibi mamullerin fiyatlandırma politikalarında yaygın olarak kullanılmaktadır. Son zamanlarda, uzun vadeli yassı karbonlu çelik sözleşmelerinde de;  sözleşme döneminde meydana gelen büyük maliyet artışlarını telafi etmek amacıyla, ekstra uygulaması girişiminde bulunulduğu gözlenmektedir.

Ekstrüzyon, metali sıkıştırmakla belirli profildeki çelik uzunluklarını üretme yöntemidir ancak kesitsel kalıba bir kalıp kesme gereklidir. Bu yöntemle, istenilen boyutsal toleransa sahip (net biçime yakın) bir profil elde edilir ancak bu profil işlenilmiş bir parça olarak şaşmaz boyutta değildir.

Bu yöntemle, diğer yöntemlerle üretilmesi zor olan düz, kare, 'L' biçimli, 'T' biçimli kalıplardan daha karmaşık kalıplara kadar çok çeşitli kalıpların üretilmesinde kullanılır. Karmaşık profiller, sıklıkla belirli bir uygulamaya özgüdür. Ektrüzyon çalışmasıyla, bu profillere ihtiyaç duyulduğunda bir hazır kalıp stoğu hazır bulundurulur.

Ekstrüzyon presi için başlangıç maddesi, genellikle ön ısıtılmış düz kütüktür. Çelik türüne bağlı olarak, 250 mm çaplı bir daire içine düşecek bir boyuta sahip olan profil, ektrüzerin üretebileceği tipik bir üründür.

Bu yöntem, ferritik olmayan metaller, özellikle aluminyum ve plastikler için geniş şekilde kullanılır. 

Elektrik ark ocağı çeliği doğrudan hurdadan üretir. Hurdaya, doğrudan indirgenmiş demir ve pik demir eşlik edebilir. Global çelik üretiminin yaklaşık üçte biri elektrik ark ocaklarıyla, geri kalanı ise temel oksijen fırınlarıyla (konvertörleri) üretilir.  

EAO, toplanır bir örtüyle kaplı refrakter hatlı bir tanktır. Hurda ocağa alınır alınmaz grafit elektrodlar alçaltılır ve ocak kapağı kapatılır. EAO'ların ergitme kapasiteleri 60-150 ton aralığındadır fakat nadir de olsa daha büyük olabilir. Ancak BOF'lara göre genellikle daha küçüktür. 

Elektrod ile hurda arasındaki arkın meydana getirdiği enerji hurdayı eritir. Çoğunlukla üç elektrod bulunur.

Hurdanın fırına alınması ile çeliğin dökülmesi arasında geçen zamanı en aza indirmek için azami çaba gösterilir. Hurdanın ön ısıtılması ve oksijen enjeksiyonu verimliliği artırırken enerji kullanımını düşürür.

Bakınız: Galvalum sac.

Fırın şarjı içerisine gömülmüş elektrotlar vasıtasıyla ısı enerjisi sağlayan elektrik ark ocağının (EAF) aksine, endüksiyon fırınlarında şarjı dolaylı yoldan gerçekleşir.

Alternatif elektrik akımı ısıya dayanıklı olarak kaplanmış fırın donanımını çevreleyen bobbin vasıtasıyla iletilir. Bu uygulama, demir/çelik hurda şarjında ısınma ve ergitmeye yol açan elektrik akımlarına (girdap akımı) yol açar.

Endüksiyon fırınının maliyeti elektrik ark ocağınınkinden daha düşüktür; endüksiyon fırını ergitilen ton başına daha az güç harcar ve yinelenen elektrot maliyeti olmaz. Bununla birlikte, ebatla ilgili bir kısıtlama söz konusudur. Endüksiyon fırınları tipik olarak 5-100 ton çelik ergitme kapasitesine sahiptir. Endüksiyon fırınları bu nedenle bir çok elektrik ark ocağından daha küçüktür.

Endüksiyon fırınları, aynı zamanda ana çelik üretim akışının milyonlarca ton/yıl’ını oluşturdukları Hindistan haricinde, çoğunlukla dökümhaneler tarafından kullanılır.

Gene dökümhanelerce popüler olan kupol fırınına göre daha temiz olmasına karşın, endüksiyon fırını güvenilir bir elektrik tedariği gerektirir.

*EAF ve kupol tanımları için SBB sözlükçeden yararlanabilirsiniz (www.steelbb.com > research > glossary)

Bu ocak, kapalı bir haznede hurda ve pik demir veya diğer çelik üretim hammaddelerinin bir karışımını ön ısıtıp sonra ergitmek için gerekli olan termal enerjiyi üretmek üzere oksijen enjeksiyonuyla kömür yakar.  

Bu, hazneyi ve hurda vs.'nin ergitilmeden önce ısıtıldığı üst kamaraları içine alan dikey bir süreçtir. Çelik, küvetin dibinden uzaklaştırılır. Brezilya'da geliştirilen bu teknik sıklıkla Hindistan'da kullanılmaktadır. Ticari birimlerin kapasiteleri çoğunlukla 500,000-600,000 ton/yıl aralığında bulunur. 

EOO, görece düşük yatırım ve işletme maliyetleriyle iyi kalitede çelik üretmenin bir yolu olarak bilinir ve enerji ağlarının, elektrik ark ocaklı çelik üretiminin gerektirdiği büyük elektrik yükünü karşılayamadığı durumlar için idealdir. Bununla birlikte EOO, EAO'ya göre çevreye daha fazla zarar verebilir.

Demir cevheri, kömür ve diğer hammaddeleri almaktan nihai çelik ürünlerini dağıtmaya kadar üretim proseslerinin tam bir döngüsüne sahip çelik fabrikasıdır.

Bir sevkiyatın fabrika-çıkış fiyatı o malın fabrika kapısındaki fiyatıdır. Nakliyat dahil değildir ve CFR, C&F, CIF'ten bağımsızdır.  

Demir içerir. Demir ve çeliği, demir dışındaki metallerden ayırmak için kullanılır.

Bakınız: Paslanmaz çelik.

Bunlar çelik üretiminde çeşnidir. Ferro alaşımlar, ergitilmiş çeliğe eklendiklerinde metalin ataç mı, araba gövdesi mi, uçak iniş takımları mı yoksa yüksek binalar için profil mi olacağını belirleyen ana elementlerle demirin yaptığı alaşımlardır.  

En çok talep, ferro-mangan, ferro-silis ve ferro-kroma yöneliktir. Ferro-mangan, en yaygın kullanılan, mukavemet ve sertlik sunan, çeliği kükürtten ve oksitten arındıran demir alaşımıdır. Ferro-silis, çeliğin mukavemetini, ısıya direncini ve magnetik/elektrik özelliklerini artıran oksijen gidericidir. Ferro-krom, paslanmaz çelik üretim için esastır fakat çeliğe sertlik ve darbe mukavemeti kazandırmak için diğer alaşımlı çeliklerde de kullanılır.

Filmaşin, düşük, orta ve yüksek karbonlu veya alaşımlı çelik kütükten sıcak haddelenerek elde edilir. Çoğunlukla 5.5 mm fakat 60 mm'ye kadar çıkabilen çaplarda da sac olarak teslim edilir. Son soğutmanın yakın bir kontrolü, üretimin kritik bir parçasını oluşturur. 

Düşük karbonlu filmaşin, çit teli ve betonarme teli gibi basit uygulamalar için kullanılır. Orta ve yüksek karbonlu filmaşinler ise, arabalar için çelik kord teli gibi daha yüksek performans uygulamalarında kullanılır. 

Bazı filmaşinler (soğuk çekilmiş karbonlu ve alaşımlı kaliteler), civata, vida, çivi, perçin gibi bağlantı elemanlarını üretmekte; alaşımlı filmaşin ise mühendislik çeliği gibi ürünlerin üretilmesinde kullanılır. Bazı filmaşinler, dikiş(kaynak) faaliyetlerinde dolgu metali görevini görür.

Bir madencilik projesinin teknik, ekonomik, sosyal ve hukuki açıdan uygulanabilirliliğini araştıran ayrıntılı bir çalışma. Bu çalışma, projenin sürdürülüp sürdürülmemesi gerektiği hakkında yeterince bilgi sağlar. Güvenilir fizibilite çalışması, borç verenlerin bir proje için gerekli sermayeyi sağladıkları temeldir. 

Demir veya çelikten safsızlıkları gidermek için bir fırına alınan kireçtaşı ve dolomit gibi malzemeler.

FOB, FOT

Gemide teslimat (FOB) üzerine yapılmış bir satış anlaşması, satıcı, malları ve malların sevkiyat limanına taşınması ile bunların yüklenmesi maliyetlerini ödediği anlamına gelir. Alıcı, sevkiyat, boşaltma ve son varış yerine nakliyenin ücretini ve sigortayı öder. Mal, gemi küpeştesini geçince risk de alıcıya geçer. Kamyonda teslimat (FOT) da tedarikçi üzerinde benzer hükümler uygular ancak burada mallar müşteriye karayoluyla ulaştırılır.

CFR
Maliyet ve navlun (CFR) temelinde yapılan bir anlaşma, satıcının, malı ödemesinin yanısıra, malın varış limanına taşınmasını düzenleyip nakliye maliyetini ödemesini de gerektirir. Kimi hallerde satıcının gerekli sigortayı temin etmesi gerekebilir. (Eskiden kullanılan maliyet, sigorta ve navlunun (CIF) yerini günümüzde artık C&F almıştır.)

Bu, soğuk indirgenim yassı haddelenmiş karbonlu ve paslanmaz çeliklere uygulanan bir ısıl işlemdir.

Sıcak haddelenmiş sacta soğuk indirgeme işlemi gerçekleştirilirken, çeliğin karakteristikleri değişir ve sertleştirilir. Fabrika ya da müşterinin yüzey pürüzsüzlüğünü sağlamak için sacı düzleştirme biriminden geçirme şansı bulunsa da, sert sac genellikle çeliğin yapısını yumuşatmaya yönelik herhangi bir tavlama işlemi gerçekleştirilmeden tedarik edilir.

Esneme ve şekillendirilme payı minimum olan sert çeliğin doğrudan kullanım alanı sınırlıdır ve gerçekte yassı mamul uygulamaları ile minimal esneme ve şekillendirilme ihtiyacı duyulan uygulamalara yönelik üretilir. Sert çelik dış etkilere karşı daha çok direnç gösterir.

Bununla birlikte, sert sac üretiminde genelde, sıcak daldırma yöntemi uygulanır ve sac çinko veya teneke ile kaplanır ya da boyanır. Bu uygulamalar sırasında çelik temperlenerek esneme payı artırılır ve uygulama alanları genişletilir.

Yarı sert çelik daha kolay şekillendirilir ve sac kalınlığına bağlı olarak 90 dereceye kadar eğilebilir.

Otomotiv gövdesi için kullanılan çelik levha, panel üretimindeki presleme sürecinde kolay şekle girebilmelidir, fakat en yüksek araç içi performans için de yeterince dayanıklı olmalıdır. Bu çelişkili ihtiyaçlar, otomobil üretim hattında iken levhanın özelliklerini değiştirerek fırınlayarak sertleştirme yöntemiyle çözümlenir.

Bir otomobil gövdesi paneli preslenir, boyanır ve bir fırından geçirilerek kurutulur. Çelik presleme sırasında sertleştirilir, fakat kurutma esnasındaki belli bir süre sonra için yaklaşık 170 derece sıcaklıkla, çeliğin içindeki atom yapısı değişir. Sonuçta, fırınladıktan ve soğuttuktan sonra çelik preslenmeden önceki halinden daha fazla dirence sahiptir.

Bu metod en çok çökmeye dayanıklı olması gereken dış otomotiv panellerinde kullanılır.

Bir sürekli galvanizleme hattında çinko kaplama aşamasının ardından bir fırından geçirilen sıcak daldırma galvanizli sacdır. Bu ön ısıtma sayesinde, karbonlu çelik sacdaki demir, bir çinko-demir alaşımı oluşturmak üzere çinko katmanıyla birleşir. 

Galvalum sac, mat gri görünümdedir ve karekteristik sıcak daldırma görünümüne sahip değildir. Konvansiyonel çinko tamamlamaya göre dikmesi daha kolay ve daha pürüzsüzdür. Bu özellikleri sayesinde araba üreticileri için popülerdir.

Bu kalın yapısal profillerden, kesitsel görünümlerinden ötürü sıklıkla H-profil olarak söz edilir. Çoğunlukla endüstriyel ve yüksek yapıların çerçevesinde kullanılan bu profillerin uluslararası düzeyde ticaretleri yapılır ve ayrıca standart uzunluklarda bir stok kalemidirler. "W" şeklinde inç cinsinden satıldıkları ABD hariç, boyutları metriktir.

H-profiller, çoğunlukla blumlardan sıcak haddelenir. Derinliklerine (web artı uç flanş kalınlığı-ABD'de "W" ile gösterilmesinin nedeni de budur) ve birim uzunluk başına ağırlıklıklarına göre sınıflandırılırlar. Bu parametreler, sırasıyla 1,000 mm ve üstü ve 600 kg/metre'ye kadar çıkabilmektedir.  

H-profiller, kimi zaman I-profiller ile karıştırılır. I-profiller, benzer kullanımlara sahip olsa da daha dar flanşa ve daha düşük web derinliği ile çelik kalınlığına sahiptir.

Bunlar, uluslararası bir bankanın birden çok ülkede yayınladığı ve yabancı hisselerin sahipliğini simgeleyen sertifikalardır ve tüm dünyada çeşitli sermaye piyasalarında ticaretleri yapılabilir. 

Global menkul değer sertifikaları hisse ticaretini kolaylaştırır. Sıklıkla yeni ortaya çıkan piyasalarda ilk kez büyük bir yabancı borsaya kaydını yaptırarak fon yaratmayı amaçlayan şirketler tarafından kullanılır.

Düşünce ve kullanım açısından Amerikan emanet makbuzuna çok benzerdir.

Çelik endüstrisinde global menkul değer sertifikaları, Evrazholding, Severstal ve Novolipetsk gibi Rus fabrikaların Londra ve diğer yabancı borsalara kayıt yaptırmalarıyla göze çarpmaya başlamıştır.

Bakınız: fizibilite çalışması

bakınız: geniş flanşlı profil

 Bakınız: Tersinir, ardışık & sürekli hadde

Yarı mamulleri çift karşılıklı silindirden geçirerek nihai ürüne dönüştüren makine. Çelik, silindirlerden istenen biçime sahip olarak çıkar. Haddelenmiş çelik ürünleri, çubuk, inşaat demiri, levha, profil, sac vb. ürünleri kapsar.

Haddehane terimi, kullanımı giderek azalsa da, hurdaya dayalı çelik fabrikaları için kullanılır. Genellikle ticari kaliteler üretirler ve ürünlerini yerel/bölgesel piyasalara satarlar. 

Haddehaneler, 1960'lı yılların ortalarında kuzey İtalya'da ve ABD'de uzun mamul üreten temel, özel sermayeli, sendikalaşmamış, girişimci faaliyetler olarak serpilip gelişti. Bunlar, açık ocak çelik üretimi yerini BOF'a bıraktıkça açığa çıkan yüksek hurda hacimlerinden ve yerel piyasalara yakınlıklarından yararlandı.

Haddehaneler, faaliyet gösterdikleri bölgelerde baskın uzun mamul tedarikçileri haline gelerek her bakımdan varlıklarını büyüttüler. Zorlu kalite, kalıp ve boyutlardaki uzun mamullerin üretiminde giderek daha fazla aktif hale geldiler ve galvanizli sac ve levha da dahil olmak üzere yassı ürün alanına da adım attılar.

Haddehanelerin gelişimine en güzel örnek, günümüzde ABD'nin en büyük ve en fazla kazanan üreticisi Nucor'dur.

Boyutları küçük yapısal çelik profil (genellikle < 80-100mm).

Çelik üretiminin normal ölçüsüdür. Ham çelik, işlenmeden önce ya sıvı ya da döküm çeliktir.

Betonarme yapılar için açık bir kafes yapmak üzere işlene çelik çubuklar

Bakınız: OCTG.

Bakınız: Hurda.

bakınız: doğrudan indirgenmiş demir (DRI)

Hematit, bir demir oksit mineralidir (Fe2O3) ve yaygın olarak yüksek fırınlardaki pik demir üretiminde kullanır. Magnetit'e (Fe3O4) göre genellikle daha ucuz ve zenginleştirilmesi daha kolay olan hematitin ezilip ufalanması daha az enerji gerektirir. Ne var ki, safsızlıklar içerebilir.

Hesaplanabilir tüketim, belirli bir dönemde ulusal veya bölgesel çelik tüketimi için istatistiksel olarak türetilmiş bir rakamdır ve şöyle hesaplanır: fabrikaların nihai çelik sevkiyatları + ülkeye/bölgeye yapılan çelik ithalatları - çelik ihracatları. 

Yararlı bir gösterge olmakla beraber reel çelik talebini doğru yansıtmayabilir. Bunun nedeni, tedarik ağındaki (dağıtımcıların ve/veya çelik kullanıcılarının) stok doldurması veya boşaltması, hesaplanabilir tüketimi tahmin edilen gerçek çelik talebinin üstüne çıkarma veya altına düşürebilmesidir. 

Çelik parçalarını bütünüyle şekillendiren üretim biçimidir. Çelik, hidrolik basınç uygulanarak istenilen şekle ulaştırılır.

Bu yöntemin çekici yönü, kompleks parçaların çok fazla deformasyona uğramadan tek bir çelik parçasından üretilebilmesidir. Böylece sonradan birleştirilmesi gerekecek birden çok parçaya gerek kalmaz. Ayrıca tek bir parçadan üretim yapmak, gerekli mekanik performansın daha ince çelikle gerçekleştirilebilmesini de sağlar.

En uygun uygulamaları otomotiv sektöründe görülür. Boru şeklindeki parçaların motor yatağı, süspansiyon parçaları ve bazı gövde parçaları gibi önemli yapısal bileşenlere dönüştürülmesi için kullanır.

Üretim çelik hammaddesi bir kalıp içine konarak iç basınca tabi tutulur ve çeliğin etrafını saran kalıbın şeklini alması sağlanır.

Birçok çelik üreticisi, hidro şekillendirmeyi (hidroforming) otomotiv müşterilerine daha yakınlaşmak için bir gereklilik olarak görür. Bazıları boru blank'ı özel parçaları şekillendirmek için kullanırken bazıları da nihai bileşenler üretir.  

HMS, ergitilmiş hurdayı; 1 & 2 rakamları ise kaliteleri temsil eder. Bunların, özellikle batı yarımküresinde yaygın şekilde ticareti yapılır.

Her iki HMS de sadece eskimiş hurdadır. Yani, demir ve çelik, yıkılıp sökülen kalemlerden çıkarılmıştır.

Her iki kalite de minumum parça kalınlığına sahip olduklarından -HMS1 için en az 6.3 mm ve HMS2 için 5mm-, mal gönderilerinin yoğunluğu yüksektir. Fakat her iki kalite için maksimum boyutlar da tanımlıdır ve yüksek fırına atılacak şekilde hazırlanabilirler.

Yoğunluk, boyut ve hazırlama, fırın faaliyet verimini artırmak için düzenlenir. Buna karşın kalınlığı karma hurda, şarj zamanını artırarak fırının verimliliğini düşürür.

Maksimum parça boyutları, Kuzey Amerika Hurda Geridönüşüm Endüstrileri'nin yönetmeliklerinde belirlenmiştir. HMS'nin, birinci kalite harman (80:20) veya düşük kaliteli harman (60:40) olarak genellikle 1 & 2 kalitelerinin harmanı olarak ticareti yapılır. Japonya'nın H2 ve BDT'nin A3 hurdaları, diğer önemli hurda kaliteleri arasındadır.

Tüm çelik, kalite kaybına uğramadan %100 geri dönüştürülebilir. Eski hurda, kullanım ömürlerinin sonuna varmış (bir içecek kutusu, 15 yıllık bir araba, 50 yıllık eski bir bina) çelik içeren mallardan elde edilir. Geri dönen hurda, bir çelik fabrikasında üretilip yeniden kazandırılan çelik atıktır. Çelik nihai ürünlerin veya bileşenlerin üretimi esnasında kesilip biçimlenirken yeni üretim hurdası açığa çıkar. Hurda, çelik fabrikalarına ve dökümhanelere geri döner. (ayrıca bakınız: HMS 1 & HMS 2 ve kırpıntı hurda)

Geniş flanşlı profil'e bakınız.

Islah çeliği, metalurjik yapıdaki temel değişiklikleri içine aldığı için tarif etmesi karmaşık bir süreçtir. Ancak ana hatlarıyla, ön ısıtılmış çelik çabucak soğutulur (tavlanır); bu, çeliğin sertliğini ve kırılganlığını arttırır. Daha sonra ısıtılarak (genellikle 400-600 santigrad dereceye) kırılganlığı düşürülür fakat mukavemeti artırılarak istenen esnekliğe ulaşılır.

Temperlemede zamanın ve sıcaklığın kontrolü kritiktir ve işlem gören her çelik kalitesine özgüdür.

Islah terimi hem yassı hem de uzun ürünler için kullanılır. Örneğin, civata gibi bağlantı elemanlarının üretiminde kullanılan çubuk veya otomotiv motor valf yaylarında kullanılan filmaşin için kullanılır. Yassı ürünlerde, bu yolla elde edilen yüksek mukavemetli yapısal ve aşınma dirençli levha madencilik ekipmanlarında vazgeçilmezdir.

Her ne kadar teneke ile birlikte sınıflandırılsa da kalaysız çelik krom kaplı aşınmaya dayanıklı çeliktir. Tıpkı teneke gibi, yiyecek ve diğer paketleme uygulamalarında kullanılır. Kalaysız çeliğin daha doğru adı elektrolitik krom kaplı çeliktir (ECCS). 

Kaplama, bir sürekli elektrolitik kaplama prosesinde kromik asit kullanılarak soğuk çekilmiş, düşük karbonlu çelik sac yüzeyine uygulanır. Bu işlemle çok ince bir krom ve krom oksit katmanı oluşur.

Kalaysız çeliğin paketleme dışında elektrik ekipmanları gibi başka uygulama alanları da vardır. 

Tenekeyle karşılaştırıldığında kalaysız çeliğin geridönüşümü daha kolaydır çünkü teneke hurda halinde kirletici bir malzemedir.

Bir cevherin ton başına gram veya yüzde olarak ölçülen metal içeriği.

Kalın (quarto) levha, slabdan sıcak haddelenir. Slab, tersinir haddeden ileri-geri geçirilerek istenen kalınlığa ulaşılır. Bu yönüyle, tersinir olmayan tandem haddede haddelenen levhadan (sürekli üretilen levha) ayrılır.

Kalın levha tesisleri, levha haddelemeye tahsis edilirler ve tandem haddeye göre daha geniş ve daha kalın levha üretirler. Levha kalınlığı 5-400 mm (ancak genellikle 150 mm'ye kadar) aralığındadır, genişliği 5,000 mm'yi geçebilir ve uzunluğu 35 m'ye kadar çıkabilir. Tek bir quarto levhanın ağırlığı 35 ton veya daha fazla olabilir.

Çelik kalitesine bağlı olarak, bu levhanın uygulamaları arasında gemi üretim, basınçlı kazanlar, büyük petrol/gaz boruları, yapı/madencilik tesisi ve mühendislik kalıpları sayılabilir.
 

Yassı ürün üreten çelik fabrikalarında, ergitilmiş çelik, kalınlığı 200 mm'yi aşan slablara dökülür. Bunlar, sıcak haddelenmek üzere ısıtılmadan önce ya soğumaya bırakılır ya da sıcak haddeye gönderilmeden önce bir fırın içinde sıcak halde bekletilir. 

Kalın slab dökümünde (TSC), ergitilmiş çelik, kalınlığı genellikle 50-60 mm'lik daha ince slablara da dökülür. Tesis, bu sayede sermaye ve işletme maliyetlerini düşürmek için daha basit bir sıcak haddeleme hattı kullanır. Enerji kayıplarını en aza indirip genel üretim süresini düşürmek için döküm hattının çıkışı bir tünel fırınıyla sıcak haddenin girişine bağlanır.

Yassı çelik piyasasının daha sofistike bir parçasını hedef alan (Nucor gibi) hurda bazlı haddehaneler kalın slab dökümüne önayak olduklarından bunlar daha az sayıda hadde tezgahı, genellikle dört adet, bulundurarak maliyetlerini de düşürürler. 

Kaydadeğer oranda alaşım içermeyen vasıfsız çelik kaliteleridir.

Mineral kaynakları ve rezervler'e bakınız.

Kok, demir cevheri ve kireçtaşı, yüksek fırınlı çelik üretiminde temel girdi maddeleridir. Termal enerji sağlayan kok, cevherdeki oksijen ile etkileşerek demir açığa çıkarır ve geçirgen fiziksel yapısı sayesinde fırın içindeki sıcak gazların yukarı çıkmasını sağlar ve girdi malzemelerini ısıtır, uzaklaştırılmak üzere ergitilmiş demir ile curufu aşağıya çeker. 

Kok kalitesi, fırının verimliliğini ve demir üretim maliyetlerini önemli oranda etkiler. 

Kok, kömürün indirgeyici bir atmosferde yaklaşık 1,100^oC'ye kadar ısıtılmasıyla elde edilir. Bu işlem kok fırınlarında yapılır. Katran gibi uçucu bileşenler, hidrojen ve metanla birlikte uzaklaşr ve geriye karbonca zengin ürün kalır.

Kok için istenen kaliteler, yüksek karbon içeriği, düşük kükürt, fosfor ve nem içeriği, düşük kül kalıntısı ve fiziksel mukavemettir.

Üretilen sıvı demir için ton başına kok tüketimi şu anda yaklaşık 400 kg'dır. Tüketim ve maliyetler, (koklaşmayan) toz kömür enjeksiyonuyla daha da düşürülebilir. 

Bakınız: Kok.

Güç istasyonlarında veya endüstriyel ya da yerel ısınmada kullanılan termal veya buhar kömürünün aksine, kok (veya metalurjik) kömür demir üretimine uygun olan kendine özgü özelliklere sahiptir.

Anahtar karakteristiklerinden biri, bu kömürün, havayla temas etmeden ısıtıldığında buhar kömürünün aksine, kok olarak bilinen sert ve süngerimsi bir madde oluşturmasıdır (kok üzerine daha fazla bilgi için  Insight No.50, 23 Ekim 2007’ye bakınız). Aynı zamanda, çelik üreticileri yüksek demir saflığında üretim yapmak istedikleri için, bu kömür tipinin içeriğinde daha yüksek oranda karbon; ancak nispeten daha düşük kül, sülfür ve fosfor olması gerekmektedir.

Ayrıca, kok yüksek fırın içerisinde (demir cevheri ile birlikte) fiziksel bölünmeye uğramadan demir üretim aşamasındaki geçirgenliği engeller.

“Sert”, “yarı sert” ve “yarı yumuşak” terimleri fiilen kömürün fiziksel sertliğini değil, kok oluşturmaya yatkınlığını belirtir. (en uygun olan “sert” kömürdür). Bununla birlikte, “sert” kömür fiziksel olarak sert kok üretimine müsaittir.

Dünya üzerinde çıkartılan kömürün yaklaşık %10’u kok kömürüdür. Başlıca ihracatçılar ise Avustralya, Kanada, ABD, Çin ve Rusya’dır.

Bakınız: Konsantre

Atık mineralin ayıklandığı cevher ve metal arasında bir ara ürüne benzeyen katışıksız toz. Konsantre, başlangıçtaki cevhere göre daha yüksek istenen mineral konsantrasyonuna sahiptir. Yapılan işlem konsantrasyon olarak bilinir.

Konşimento, malların sahibini, niceliğini, koşulunu ve gideceği yeri belirtmek için deniz ticaretinde kullanılan bir belgedir ve mallar için bir makbuz görevini görür. 

Konşimento, gemi kaptanı veya gemi sahibinin ofisi tarafından malların sahibi veya taşınmasını organize eden kişi (nakliyatçı) için düzenlenir ve malların yüklendiğini kanıtlar. 

Bir durum bilançosu olarak konşimentonun değeri daha tartışmalıdır çünkü bir gemi yüklemenin gerçekliği ve ekonomisi, nakliyatçı için kargodaki her bir kalemin kesin durumunu doğrulamasını elverişsiz hale getirebilir.

Bununla birlikte, gemi yerine vardığında malın miktarı ve/veya durumu, konşimentoda belirtildiği gibi olmazsa, konşimentoyu nakliyatçı hazırlamış bile olsa bu uyuşmazlıktan taşıyıcı sorumlu tutulur.

Normalde malın alıcısı varış noktasında teslim almak için konşimentoyu göstermek zorundadır.

Kupol, konsept olarak yüksek fırına benzeyen fakat çok daha küçük bir fırındır ve yaygın olarak dökümcülükte sıvı demirin üretilmesinde kullanılır.

Kupol, temelde içine soğuk pik demir, bazen de demir hurda, kok ve kireçtaşı cürufunun döküldüğü 6-10 metre yüksekliğinde refrakter çelik bir ocaktır. Yanmayı basınçlı hava besler. 

Bu sürekli proses, otomotiv bileşenlerinden mazgallara kadar çeşitlilik gösteren uygulamalar için düşük maliyette kalitesi yüksek demir üretimine olacak sağlar. Tüm dünyada gri ve dövülebilir demir dökümlerinde kullanılan sıvı demirin yarısından fazlasının kupol ergitmeyle üretildiği tahmin edilmektedir. Ancak sıkı çevre yönetmelikleri, bu yöntemin kullanıcılarını sınırlamaktadır.

Bu, demir cevheri fiyatlandırmasında kullanılan uluslararası bir ölçüm birimidir.  

Kuru metrik ton birimi (dmtu), nemsiz bir ton cevherdeki demirin (Fe) %1'dir. Demir cevheri sevkiyatında ton başına fiyat, sözkonusu sevkiyattaki cevherin demir içeriğinin yüzdesi cent/dmtu fiyatıyla çarpılarak hesaplanır.  

Örneğin, %67 Fe içerikli demir cevherinin fiyatı, konsantrenin dmtu'lu fiyatı 67 ile ve %55 Fe içerikli cevherin ise dmtu'lu fiyatın 55 ile çarpılmasıyla belirlenir.

Demir cevheri sözleşme fiyatlarında geçerli para birimi ABD$ centi'dir.

Mineral içeriği ticari üretim için belirlenen bir cevherden alınmış mineral kayanın büyük ve temsili bir örneği.

Bunlar, kesitleri 150 mm’den küçük kare/düz profil şeklinde uzun ve sürekli döküm yarı mamullerdir. Tıpkı blumlar gibi, dökümden sonra boya kesilir ve haddelenme için tavlanırlar. Kütük, inşaat demiri, düz çubuk, ticari çubuk ve hafif profiller, dar sac ve filmaşin gibi haddeleme ürünleri için başlangıç noktasıdır. Ayrıca paslanmaz boru üretimi için de kullanılır. İngot dökümün yapıldığı yerlerde blumlar kütük haddeleme için başlangıç noktasıdır.  

Kırpıntı hurda terimi, ilk kez ABD'de ferritik hurda için kullanılmıştır. Terim, üretim faaliyetleri esnasında açığa çıkan kalın, kaplamasız kırpıntılara ve presli küçük parçalara işaret eder. Sonuç olarak kırpıntı hurda, kullanılmış ve eski malzemelerden elde edilen hurdadan ziyade sadece yeni üretim hurda için kullanılır.  

Bu hurdanın Avrupa'daki karşılığı E8 yeni hurda ve İngiltere'deki karşılığı ise 8A kalitesidir. 

Kuzey Amerika Hurda Geridönüşüm Endüstrileri Enstitüsü, kırpıntı hurdayı, yeni parti sac kırpıntıları, presler vb. de dahil olmak üzere boyutları hiçbir şekilde 305 mm'yi (12 inç) geçmeyen temiz çelik hurda olarak tanımlamaktadır. Kırpıntı hurda, eskimiş otomobil gövde çeliğini içermemeli, kaplı olmamalı ve silis içeriği %0.5'i aşan silisli sacı içermemelidir.  

Avrupa spekleri, "kalın yeni üretim hurda"dan söz edip daha geniş ölçülerdeki saca izin verir fakat hurdanın kalınlığının "genelde 3 mm'nin altında" olması ve fırına doğrudan şarj edilebilecek şekilde hazırlanması gerektiğini belirtir.

İngiliz spekleri ise, "yeni ayrık hafif kırpıntılar"dan söz eder ve taraflar arasındaki ortak anlaşmayla sınırlı oranda galvanizli sacın da eklenebileceğini söyler. 

bakınız Ton

Levha, slab ya da ingottan üretilen bir yassı haddelenmiş çelik mamulüdür ve çoğunlukla ayrı parçalar halinde satışa sunulduğu halde, rulo halinde de satılabilir. Levha karbonlu, alaşımlı ve paslanmaz kalitelerinde üretilir.

Levha üretiminin büyük bölümü 5-80mm kalınlığı arasında yapılır ve dah aince kalınlıklı sıcak sac ile örtüşür.

Karbonlu levhanın büyük miktarı tersinir tesislerde haddelenerek quarto levha ya da diskrit levha olarak üretilirken, üretimin küçük bir bölümü sıcak haddehanelerde rulo ya da sürekli üretim hattı yoluyla gerçekleştirilir.

Quarto levhanın (diğer başlığa bakınız) eni 5 metre, kalınlığı 400mm'ye kadar çıkabilir. Normal üretim koşullarında rulo levhanın kalınlığı yaklaşık 12-14mm olurken, eni 2 metrenin altındadır.

Levha üretiminin büyük bölümü belirli müşteri gerekliliklerine göre gerçekleştirilir ve bu durum levha pazarındaki serbest ticaretin azalmasına neden olur.

Ticari faaliyetler çoğunlukla kalınlığı 8-50mm olan mamul ile iki popüler üreün kalitesi olan St37 ile S355 için gerçekleştirilir. Levhanın ana uygulamaları kapsamında; ağır makine kurulumu, çeşitli sivil, endüstriyel ve deniz aşırı yapısal uygulamalar, rüzgar türbin kuleleri ve arazi ekipmanları bulunur.

Ticari kalite levha ile kazan ve basınçlı araçlar, geniş çaplı petrol/doğalgaz borusu ve bazı açık deniz faaliyetleri dahil diğer enerji sektörü kullanımına yönelik daha yüksek kaliteli levha arasındaki üretim boşluğunu ise gemi sacı üretimi doldurur.

Bu genellikle, duvar kalınlığında, çapsal ve mekanik özelliklerde; homojenlik, yüksek sertlik, esneklik ve çekme direnci elde edebilmek, yüksek standartlı bir yüzey bitirme sağlamak ve boru sağlamlığını güvence altına almak amacıyla dikişli çelik boru için uygulanan bir tamamlama işlemidir. Üretilen boru, kullanımdan önce minimal düzeyde ileri işleme gerektirir.

Dikişli boru ilk olarak bir kalıptan, sonra mandrel’den geçirilir.*.Bu yolla çeşitli ebatlarda nihai boru üretimi yapılabilir ve nihai boru ebatını sağlamak amacıyla çok çeşitli kalıp ve mandrel kullanılabilir.

Mandrelden geçirilmiş boru (DOM), hidrolik sistemler gibi mekanik uygulamalarda sıklıkla kullanılır.

Manganez çelik üretiminde en sık kullanılan alaşımdır ve her çelik kalitesinde mutlaka bulunmaktadır.

Bakınız: Paslanmaz çelik.

Kaynak, teknik ve ekonomik olarak çıkarılması muhtemel minerallerin varlığıdır. Mineralllerin tahmini miktarı, kalitesi ve çıkarılabilme olasılığı konusunda  geçerli olan güvenirlik derecesi, farklı kaynak kaynak kategorileriyle yansıtılır. Bu kategoriler, "isimlendirilmiş" (en az kesin olan), "tahmini" ve "ölçülmüş" (beklenen kalite ve miktarın en açık belirtisi) isimlerini alır.

Mineral rezervi, ayrıntılı ve metalurjik bir değerlendirmenin, mineralin ekonomik olarak çıkarılabilir olduğunu gösterdiği kaynak parçasıdır. Bu değerlendirmede kesinlik derecesi, "muhtemel" veya "ispatlanmış" gibi rezerv kategorileriyle belirlenir. 

Ergime noktası yüksek olan bu metal, çelik üretiminde mühendislik ve paslanmaz çeliklerde alaşım elementi olarak kullanılır. Molibden, korozyon dayanımı ve sertleşebilirliği artırarak yüksek dereceli çelik uygulamalarına olanak tanır - ve bu ısılarda yüksek dayanıklılık sağlar - ve kaynaklanabilme özelliğini geliştirir.

Paslanmaz çeliklerdeki en yüksek içerik %6 civarındadır, ancak en yaygın molibden içerikli paslanmaz kalitesinde (ostenitik 316/1.4401) %2.5-3 Mo bulunur.

Diğer alaşımlı çeliklerde molibden içeriği genellikle %1'in altındadır, ancak yüksek hız çeliğinde bu oran %9-10'a kadar çıkabilir.

Molibden içerikli çelikler madencilik ile enerji üretimi sektörlerinden otomotiv, uzay, işleme ve petrol/doğalgaz sektörlerine kadar geniş bir aralığı kapsayan uygulamalardan gelen talebi karşılamak için kullanılır.  

Bakınız SBQ

Bu çelik, yük altında sürekli olarak esneyen ancak yük kalkar kalkmaz, yeniden eski biçimine dönen orta karbonlu (%0.4-0.95) çeliktir. Uzun (çubuk, tel) veya yassı halde bulunur. Yüksek esneme dayanımına sahip olan yay çeliğinde, silis ve mangan, çeliğin nihai özelliklerini belirlemekte kullanılan başlıca alaşımlardır.

Yay çeliğinde aranan hizmet içi gereksinimler kaydadeğer oranda değişiklik gösterir. Örneğin otomotivde motor valf yayları, yüksek performans aralığının üst ucunda yer alır. Bunlar, binlerce saatlik normal motor ömrüne göre dakikada onbinlerce devirlik bir oranda doğrulukla çalışırlar.

Çoğu yay, sertleşmiş ve temperlenmiş çelikten yapılır. Ancak daha büyük yayların üretimini kolaylaştırmak için, önce tavlanmış çelikten yapılıp ardından sertleştirildiği de olur.

Bakınız: inşaat demiri

Bir çelik fabrikasının son ürünü. Ör. Çubuk, levha, profil ve sac

Ergime noktası yüksek olan (1,454oC) bu gümüşümsü-beyaz renkli metal, korozyona karşı dayanıklılık özelliğine sahiptir ve yüksek mukavemet ile tokluk ile sert olduğu halde işlenebilir.

Nikel paslanmaz çelik bakımından önemli bir birleşendir ve karbonlu çeliğin gerilime karşı dayanıklılığını arıtrır. Nikel aynı zamanda son derece yüksek ısılarda ve/veya oldukça sert koşullarda işlenen bazı diğer alaşımlılar bakımından da hayati önem taşır. Elektrolitik metal kaplama, taşınabilir bataryalar ile madeni para basımı bu metalin diğer uygulamalarıdır.
Kanada, Rusya ve özellikle Yeni Kaledonya olmak üzere Pasifik yakası mamulün ana üreticileri konumundadır.

Paslanmaz çelik global tüketimin %60-65'ini (1.2 milyon ton/yıl) ve kollektif olarak bütün uygulamalar da nikel talebinin %90'ını oluşturuyor.

Paslanmaz çelikte nikel en çok (tipik olarak %4-22 Ni içerikli) ostenitik kaliteler ile bağlantılıdır. Nikel düşük konsantrasyonlarda olmak üzere ferritik ve martensitli kalitelerde de yer alır. Çift yönlü kalitelerdeki Ni içerik oranı %7 civarına kadar yükselebilir.

Londra Metal Borsası, nikel fiyatlandırma sisteminin temelini oluşturmaktadır (%99.8 Ni içerikli, inceltilmiş katod olarak).

Bu metal paslanmış çelik üretim sürecine katod, yarı katod, ferro-nikel (%30-35 Ni içerikli) veya nikel pik demir olarak dahil edilebilir. Aynı zamanda paslanmaz hurda da önemli bir kaynak oluşturmaktadır.

OCTG (petrol/gaz borusu), petrol ve gazın sondaj ile çıkartılmasında kullanılan çelik boru kategorisidir. Büyük çoğunluğu paslanmazdır ancak dikişli boru da baskın bir türdür.

OCTG üç şekilde karşımıza çıkar: sondaj borusu, kaplama boru ve petrol kuyu borusu. Hat boru, bu ketagorinin dışında kalır. Sondaj borusu, kuyu sondajı sırasında sondajı sondaj motoruyla birleştirir ve dış çapı genellikle 50-165 mm'dir. Zorlu sondaj şartları, sondaj borusunun daima paslanmaz olmasını gerektirir. 

Kaplama boru, petro/gaz kuyularının yapısal hattı ve duvarı görevini görür. Kuyunun ve su tabakasının kirlenmesini önler. Kaplama boru, tüm OCTG sevkiyatlarının yaklaşık dörtte üçünü meydana getirir. Petrol kuyu borusu ise, petrolü/gazı kuyudan çıkarmakta kullanılır.

Orta ebatlı yapısal çelik profil (genellikle 100-400mm).

Bakınız: Paslanmaz çelik.

Metal ticareti bağlamında, OTC (tezgah üstü) ticaret tüccar ile müşteri arasında anlaşma sağlanmış ve Londra Metal Borsası gibi, ayarlama yapılmamış ve sevkedilen ticari mamul takaslarında standart bir sözleşme içermeyen bir ticaret şeklidir.

OTC sözleşmeleri, normal ticaret zemini yerine, tüccarlarla aracılar ve onların müşterileri arasında, telefon ya da elektronik ortamda gerçekleştirilir.

Vadeli sözleşmelere kıyasla, bu sözleşmelerin en cazip özelliği esnekliğidir. Bir OTC sözleşmesi bir ürün tipi ya da aracıyla ortak karar verilmiş bir metal kalitesi için yapılabilir. Ancak borsaya kayıtlı vadeli ticarette, detayları ve sabit lot ebatları sözleşmede belirtilmiş olan özel mamullerin ticareti gerçekleşebilir.  

OTC, aynı zamanda borsaya kayıtlı mamullerin ticaretinin borsanın açık olduğu saatlerin dışında da yapılmasına olanak sağlar.

Bu ticaret şekli, borsaya kayıtlı olan ürünlerin vadeli işlemlerini gerçekleştirmek için çok küçük ölçekli olan ya da bu ticaret şeklini seçmemiş aracılar ve tüccarlar için de çok yararlıdır.

Bu çelik, delme, torna ve freze gibi mekanik işlemler esnasında iyi kesme özelliklerine sahiptir. Mühendislik bileşenlerinin üretilmesinde kullanılır ve sıcak haddelenmiş, soğuk çekilmiş, tornalanmış ve düz ince çubuk olarak tornacıya tedarik edilir. Şekilleri tipik olarak düz, kare ve altıgendir.

İyi otomat çelikler, hızlı malzeme beslemesine, yüksek kesme/delme hızlarına (maksimum verimlilik için), düşük kesme gücüne imkan tanır ve talaş (çelik kırıntıları) meydana getirir. Bu çeliklerin ana özellliği, iyi boyut toleransları ve iyi yüzey tamamlamayı olanaklı kılmalarıdır.

Bu çelikleri kolaylıkla işlenebelir hale getiren element kurşun ve az da olsa kükürttür. Karbon dışında diğer önemli bileşenler olarak mangan, fosfor ve silisyum sayılabilir. Tellür ilavesiyle işlenebilirlik özelliği artırılır.

Sac kalınlık dağılımını otomatik olarak kontrol eden sistemdir. Doğrusal metalurjiden bağımsız olarak, yassı çelik mamulünün müşteri için kabul edilebilirliği amacıyla; kilit değişkenler olarak ürünün kalınlığındaki homojenliğin, ürünün düzlemselliğinin ve yüzey tamamlanmasının sağlanmasıdır.

Otomatik kalınlık kontrolü (ACG), sacın eni üzerinde ve uzunluğu boyunca kalınlık dağılımının homojen olması için ayarlanmış bir donanım ve yazılım teknolojisinin birleşimidir. Sac kalınlık dağılımıyla bağlantılı diğer etkenler, hadde hızı ve sac gerilimidir.

Bilgisayarlı kalınlık sensörleri ve hidrolik hadde çalıştırıcılarının birlikte kullanılmasıyla, çalışma ruloları arasındaki mesafe, haddeden 80 km/saat’ten daha hızlı geçebilen çelik sacın istenen kalınlıkta olmasının sağlanması için sürekli ayarlanır.

Kalınlıklarda minimum düşüşle haddelenerek teneke veya paslanmaz çelik üzerinde çok yansıtıcı cilalama işlemidir.

Yüksek krom içeriği sayesinde aşınmaya karşı dayanıklılığı belirleyici özelliktir. Çeliğin paslanmaz özellik kazandığı krom (CR) düzeyi üzerindeki görüşler değişmektedir fakat bu en az %10.5'tir. Sıklıkla nikel (Ni) ve molibden (Mo) kullanılır ancak mangan, bakır, titanyum, silisyum ve diğer alaşım yapıcı elementler de eklenebilir.

Başlıca kaliteler, ostenitik (%16-26 Cr, %5-22 Ni), ferritik (%10.5-28 Cr, Ni yok veya çok düşük), martenzit (ferritik kaliteye göre daha yüksek karbon içeriği, %12-19 Cr, Ni yok veya çok düşük) ve çift fazlı ostenitik/ferritik kalite olan duplekstir (Cr>%21, Ni <%8).

Ostenitikler, magnetik değildir, kolaylıkla biçimlenir fakat çok hızlı sertleşirler. Genellikle proses endüstrilerinde, ısıtıcılarda ve kesici aletlerde kullanılırlar. Ferritikler, aşınmaya karşı daha az dirençlidir, kolaylıkla biçimlenirler ve magnetiktirler. Martenzitler magnetiktir, mukavemetleri daha yüksektir fakat çalışılması daha zordur. Cerrahi aletlerde, şaftlarda ve bağlantı elemanlarında kullanılır. Dupleks, güçlü ve darbe dayanımı iyidir.  

Paslanmaz çelik, bir metalurji mühendisi olan Harry Brearly tarafından 1913 yılında keşfedildi.

PCI (Toz kömür enjeksiyonu), demir üretiminde maliyet düşürücü başlıca tekniktir. PCI, kok üretimi için gerekli olan koklaşabilir kaliteden daha ucuz olan kömürün bir yüksek fırına beslenmesiyle normal kokun yerini alır. PCI ile ayrıca daha az kok üretim kapasitesi gerekli olduğu için çevresel etki de azalır.

PCI yapımında kullanılan düşük uçuculu kömür, koklaşabilir kömürden genelde %20 daha ucuzdur. Ayrıca tozlaştırma, kok üretimine göre daha az maliyetlidir.

Kömür, tipik olarak bir ton sıvı demir üretimi için 120-150 kg halinde yüksek fırına enjekte edilmeden önce tozlaştırılır. Bu rakam, yüksek fırın için gerekli normal kokun yaklaşık üçte biri kadardır. 

Çelik üreticileri tarafından, pulvarize edilmiş kömür injeksiyonları (PCI) için yüksek fırınlarda  kullanılan kömür,  yaygın olarak kok üretmekte kullanılan kok kömüründen ziyade, buhar kömürü (daha çok kömür yakıtlı kuvvet santrallerinde kullanılır) olarak bilinir.

PCI kömüründe arzu edilen kalite, fırındaki termal performansı ve fiziksel özellikleri (müstakil kömür preparatı, sevkiyat ve kullanılan injeksiyon teknikleri) ile ölçülür.

Düşük fosforlu,sülfürlü ve az kül bırakan kömür tercih sebebidir. Diğer kalite göstergeleri ise yüksek kaorifik değere sahip olması ve tutuşma kabiliyetidir.

Yüksek volatiliteye sahip kömürler yüksek yanıcılık özellikleri sebebiyle tercih edilirler ancak yüksek volatile, kömürün yüksek kalorifik değere (yakılan kok mikatarının artması) sahip olduğu anlamına gelmez.

Yüksek fırınlarda girdi maddesi olarak kullanılmak üzere üretilen küçük, yuvarlak, bilye boyutunda demir cevheri.

%60-65 demir içeren dayanıklı, bilye boyutunda pelet üretmek üzere demir cevherinin ezilip toz haline getirildikten sonra haddelerden geçirilip bilye haline getirildiği ve ardından fırınlarda pişirildiği proses. Ham demir cevheri peletleri, genellikle belirli boyut kategorilerinde ve nakil, ulaşım ve kullanım basıncı süresince yararlılığı koruyacak yüksek mekanik özelliklerle üretilir. Doğru pelet özelliklerini yakalamak için hem mekanik baskı hem de termal süreçler kullanılır.

Demir & çelik'e bakınız.

Bakınız: Hafif profil, orta ebatlı profil, ağır profil.

Refrakterler, dökme çeliğin sıcak haddeleme için doğru sıcaklıkta olmasını sağlamak için demir çelik üretimindeki kazanların (yüksek fırınlar, torpido arabaları, temek oksijen konvertörleri, pota fırınları, döküm tekneleri) ve çeşitli tavlama fırınlarının astarlanmasında ve izole edilmesinde kullanılır.

Refrakterler genellikle alümin, dolomit, silis ve bazen de karbon ile kombine edilen magnezitylerden yapılır. Refrakterler çoğunlukla tuğla olarak kullanılıyor; fakat refrakter malzeme doğrusan astar oluşturmak üzere de kullanılabilir.

Refrakterlerin yüksek sıcaklıklara (1,500 C'nin üzerine kadar) dayanıklı olması ve bu sıcaklıklarda mukavemet göstermesi gerekir. Sıcak metal üretiminde kullanılan refrakterlerin, eriyik metali kirletmemesi ve eriyik demir ve cüruf tarafından aşınmaya dirençli olması gerekiyor.

Ancak refrakterler giderek aşınırlar. Ufak kusurlar olduğu yerde tamir edilebilmesine karşın, önünde sonunda tam ya da kısmi bir yeniden astarlama gerekir. Yüksek fırınlar için bu her 10-15 yılda bir olabilirken, kısa süreyle faaliyet dışı bırakılabilen ekipmanlarda bu durum daha sık gerçekleşir.

Bu terimler, çinko, nikel ya da kalay (teneke kutu) maliyetlerini emtia borsalarında emniyet altına almaktadır ve bugünlerde daha genis bir çelik kitlesinin ilgi odağı olmaktadır. Çünkü kütük ve inşaat demiri için vadeli ticaret baslıyor.

Normal bir vadeli piyasada verilen herhangi bir gündeki vadeli sözlesme fiyatı o günkü pesin fiyattan daha yüksektir. Bu temelde, ileri tarihli sevkiyat için bloke edilmis metal konsimentonun depolama ve sigorta maliyetlerinden kaynaklanır. Bu kosullar altındaki piyasa repor içindedir.

Ancak bazen pesin fiyatlar ileri tarihli fiyattan daha yüksektir, bu durum genellikle kısa vadeli tedarik kıtlıgı hissinin piyasada hakim oldugu zamanlarda ortaya çıkar. Bu kosullar altında da piyasa depor içindedir.

Emtia borsaları bazen deporun kapsamını sınırlandırmak için müdahale edebilir.

Bakınız: Mineral kaynaklar ve rezervler.

Hem elektrik rezistanslı dikişli (ERW) borular, hem de toz altı ark kaynaklı (SAW) borular çoğunlukla çelik sac ya da levhanın bir silindir şekline sokulup ardından dikiş yeri oluşturulması için boyuna açıklığa kaynak yapılması yoluyla üretiliyor.

SAW bir elektrik ark kaynaklama biçimidir. Eriyen bir elektrot ile boru arasındaki bir arkın ayrılması için bir güç kaynağı kullanılıyor. Bu da çeliği ısıtıyor, böylece elektrottaki dolgu metali eriyor ve kaynağa karışıyor. Elektrottaki eritkenler kaynak faaliyetlerini örterak, kıvılcımları, dumanı ve ultraviyole radyasyonu bastırıyor.

SAW çoğunlukla daha geniş ve et kalınlığı daha yüksek boru üretiminde kullanılıyor.

ERW boru'ya da bakınız.

Büyük bir krediye ihtiyaç duyulduğunda, örneğin bir çelik fabrikasını finanse etmek için, kredi işlemlerini gerçekleştirmeye yetkili bir grup banka veya diğer finansal kuruluşlar borçluya gerekli fonu sağlamak üzere biraraya gelir.

Bankalar, kredi ödenmemesi riskini en aza indirmek ve büyük, beklenmedik kayıplara uğramamak için bu yaklaşımı desteklerler. Biraraya gelen banka sayısı 20'ye kadar çıkabilir ancak genellikle daha azdır.

Grubu düzenleyen her zaman bir lider banka vardır ve bu banka kredinin sadece taahhüt ettiği kısmını garanti eder. Birden fazla lider banka olabilir. Lider banka(lar), katılımcı bankaları gruba katılmaya davet eder. Krediyi yöneten banka da genellikle lider bankadır.

Sendzimir tesisi, soğuk haddeleme esnasında hızlı bir şekilde işleme-sertleşmesi etkisine uğrayan ve bu nedenle istenen kalınlığa indirgemeyi zorlaştıran paslanmaz çelik ve diğer metaller için özel olarak dizayn edilmiştir.

Tipik bir Sendzimir haddeleme tezgahı, iki küçük çaplı iş merdanesinin arasında kümelenmiş küçük çaplı destek destek merdanelerinin sıklığından (normalde yaklaşık 20 tane) hemen tanınabilir. Oysa haddeleme tesislerinin bir çoğunda büyük çaplı iş merdaneleri ile 2 ile 4 tane destek merdanesi bulunmaktadır.

Sendzimir tesislerinde çok sayıda destek merdanesi olması, geçen sacın üzerine çok yüksek indirgeme kuvveti uygulanmasına imkan tanıyor ve kalınlığı 0.025mm'ye kadar indirgeme paslanmaz çelik için olağan hâle geliyor (ancak bu inceliğe ulaşılması için, sacın bir çok kez geçmesi gerekebilir). Her soğuk indirgeme işleminden önce, paslanmaz çeliğin daha fazla işleme yapılmadan evvel tavlanması gerekmektedir.

Bu tesisin orijinal dizaynı Polonyalı mühendis Tadeusz Sendzimir'e aittir. Ancak bu tip tesisler Z-tesis ya da çok merdaneli hadde düzeni olarak da bilinir ve paslanmaz çelik haddelemenin yanı sıra silisyumlu ve bazı karbonlu çelikler ve demir dışı metaller için de kullanılır.

Bakınız: Dayanıklılık.

bakınız Stokçu

Bu çeliğin ayırıcı özelliği, iyi manyetik özelliklere sahip olmasıdır. Bunların manyetik alanları yoğunlaştırabilir ve kolaylıkla mıknatıs özelliği kazanıp kaybedebilirler.

Silisli çeliğin karbon içeriği düşüktür ancak Si içeriği %3'a kadar çıkabilir. (Silisli çelik adını alması bu nedenledir.) İki türlüdür: taneleri yönlendirilmiş (GO) ve taneleri yönlendirilmemiş (NGO). 
 
GO sac, bir yönde istenen elektriksel özelliklere sahip olması için soğuk çekme veya tavlama esnasında iç yapısı tek bir yönde düzenlenmiştir. NGO sac ise, gelişigüzel iç yapıya sahiptir ve her yönde aynı manyetik özellikleri gösterir.

GO'nun tipik uygulaması, voltaj düşürücü transformatörlerdir. NGO sacı ise, motor ve alternatörler gibi elektrik ekipmanlarında kullanılır.

Bu topaksı malzemeyi entegre çelik fabrikaları demir üretiminde bir hammadde olarak kullanmak için üretir. Sinter, demir cevherini yüksek fırınlara atmanın başlıca yoludur. Sinter, demir cevheri tozu, kok ve kireçtaşı gibi bir curuf ile karıştırılıp bu karışımın bir çelik konveyör bant üzerine konularak tutuşturulmasıyla yapılır. Yüksek sıcaklıkla bileşenler erimeden gözenekli klinkere dönüşür. 

Demir cevheri tozu, çelik üreticilerinin başlıca demir kaynağıdır ancak tozların biraraya gelmeden büyük hacimlerde yüksek fırınlara atılması zordur ve fırın içinde koyu geçirimsiz kütle oluştururarak demir üretim prosesinin verimliliğini ciddi biçimde etkiler.

Siyah sac levha teneke ya da kalaysız çelik/ECCS (elektrolitik krom kaplamalı çelik*) üretiminde substrat olarak kullanılan ince, düşük karbonlu, soğuk haddelenmiş çelik saclara denir. Bu saclar, siyah saclarla (işlenmemiş sıcak sac) karıştırılmamalıdır.

Siyah sac levha tek ezmeli (single-reduced) ya da çift ezmeli (double-reduced) olarak üretilebilir. Çifte ezmede çelik saclar, nihai kalınlığına kadar kısmen soğuk haddelenir ve ardından tavlandıktan sonra en son kalınlığına kadar soğuk haddelenir. Böylece daha mukavemetli ve sert mamuller elde edilir.

Siyah sac levha öncelikli olarak kalay kaplamasıyla ilgili olsa da, başka kullanım alanları da bulunmaktadır. Örneğin emaye mutfak takımları ile (her ne kadar korozyon direncini artırmak için bir çok boyalı çelik galvanizli bir substrat kullansa da) sürekli boyama hatlarının yanı sıra kuru pil kılıfı, ruj kabı ve diğer bazı ambalajlar için substrat olarak kullanılabilir.

Levha veya sac vermek üzere haddelenen, yassı kesitli ancak genellikle 200’den kalın olan bir yarı mamul.

Bakınız: OCTG.

Bakınız: Soğuk sac (CRC).

Kalınlığı düşürülüp yassılığı artırılmış şekilde bir soğuk sac haddehanesinde haddelenmiş yassı çeliktir. Kalınlığın bu yoldan düşürülmesi ayrıca soğuk indirgeme adını da alır.

Soğuk çekme, çubuk ve sacın ebatını ya da biçimini değiştirmek için ısıtılmamış metali daha küçük çaplı bir kalıp ve/ya da farklı kesitteki bir profil vasıtasıyla çekme işlemidir. İşlem, yüzey koşullarının, dayanıklılık seviyesinin artırılması ile daha yüksek gerilim mukavemeti sağlama gibi avantajlar sağlar.

Şekillendirilmiş çubuk ve tel bu tekniğin kullanıldığı başlıca çelik ürünleridir.

Tel üretimi sırasında çekme işlemi, filmaşin çapını bir kaç mikron (mm'nin binde biri) kadar küçük seviyelere düşürebilir. Soğuk çekme çubuk, genel olarak yuvarlak, kare, altıgen ve sekizgen biçimine sahiptir, ancak ısıtılmamış çelikte yapılabilecek değişikliklerin sınırlı olması nedeniyle, çap ne kadar geniş olursa, hammaddenin biçimi nihai şekline o kadar yakın olur.

Genelde soğuk çekme terimi uzun mamullerle ilişkilidir. Çekilmiş levha ya da çekilmiş merdane boru ile karıştırılmamalıdır.

Son kullanıcılara satmak için deposunda küçük hacimlerde çelik ürünleri bulunduran bir çelik tüccarı. Tüccar, çeliği son kullanımlara uygun hale getirmek için çelik üzerinde sıklıkla dilme, boya kesme ve blanklama gibi işlemler gerçekleştirir. Ayrıca bu türden ilave hizmetler sunduğunda çelik servis merkezi adını da alır.

Bu, dökümden önce ergitilirken aluminyum veya silis gibi oksijen giderici bir maddeyle muamele edilmiş çeliktir. Burada amaç, bir sonraki katılaşma sürecinde gaz oluşmaması için çeliğin oksijen içeriğini büyük oranda azaltmak veya tamamen yok etmektir.  

Sonuçta gözeneksiz ve oldukça homojen döküm çeliği elde edilir. Bu çelik, yassı veya uzun mamul olarak sonradan biçimlenebilir veya çekilebilir.

Bu, sıvı çeliği daha ileri süreçlere hazırlayacak şekilde doğrudan yarı tamamlanmış şekle dönüştürme işlemidir.

Çelik, giriş noktası dikey olan ama yatay bir şekilde sonlanmak üzere kıvrılan uzn bir kalıbın içine dökülür. Bu aşamada çelik, yarı tamamlanmış ürünlerin istenilen kesitine sahip olur.

Çelik, aşağıya doğru aktıkça katılaşır ve seri teller şekline girer. Bu teller daha sonra kullanışlı uzunluklarda kesilir. Sürekli döküm, slab, blum ve kütük üretiminde kullanılır.

Bu sürecin ana cazibesi, düşük maliyetle yüksek verimlilik sağlanması ve ingotun, slab ya da blum içine yuvarlama gereğinin olmamasıdır. Kesitin, nihai ürünlere yakın bir genişlikte dökülmesiyle maliyetler daha da düşürülebilir.

Bakınız: Tersinir, ardışık & sürekli hadde.

Bir çelik üreticisi bir yüksek fırında ana bakım çalışmasını yapmayı planmadıkça, yüksek fırının soğumasına izin verilmemesi gerekir. Eğer yüksek fırın soğursa, ısıya dayanıklı tuğla astarlanamaz  şekilde hasar görür ve astarın tamamen yenilenmesi gerekir. Bu, çelik üreticilerin kaçınmak için elinden geleni yaptığı çok zaman alan ve pahalı bir uygulamadır.

Sıcak rölanti, bir yüksek fırını geçici süreyle demir üretmeden beklemede tutmak için uygulanan bir işlemdir. Ana hazne tamamen kok ile (ancak demir üretiminde kullanılan diğer iki dökme bileşen olan kireç taşı ve demir cevheri kullanılmaz) yüklenir ve yüksek fırına giren hava miktarı belirgin ölçüde azaltılarak ateşe dayanıklı duvar bozulmayı önleyen ısılarda muhafaza edilirken, yanma yavaşlatılır. Bu işlem için “banking” terimi de kullanılır.

Yüksek fırınlar genellikle bir kaç aydan fazla süreyle durdurulmazlar ve bir kaç gün içerisinde demir üretim kapasitelerine geri dönebilirler.

Normalde yüksek fırınlar ana bakım çalışmaları arasında, “kampanya” olarak bilinen yaklaşık 15 yıllık dönemde sürekli işletimde kalabilirler.

Yassı çelik ürünlerinin en yaygın biçimi. Sıcak haddehanede haddelenir. Kalınlığı tipik olarak 2-25 mm arasında olup genişliği 2,250 mm’ye kadar çıkabilmektedir.

Sıcak haddelenmiş sac'a bakınız.

Sıfırdan yatırım daha önce işlenmemiş bir arazi üzerinde üretim veya distribütörlük tesisinden perakendecilik ya da yerleşim alanı geliştirme faaliyetleri kapsamında herhangi bir kurulum çalışması yürütülmesi anlamına gelir. Arazi zirai alan, kentsel açık alan ya da sadece açık alan olabilir.

Bakınız: Brownfield

Bu, sıfır gibi negatif antidamping marjları sayılarak  çelik damping hesaplamaları yapılırken kullanılan bir yöntemdir ve yapay olarak yüksek olan herhangi bir marjın uygulanmasını engellemek için, hesaplamalarda tamamen pozitif marjlar ortaya çıkarmasını engeller.

Çelik sektöründe bu yöntem son yıllarda özellikle ABD tarafından uygulanmaktadır. En son Dünya Ticaret Örgütü oturumlarında benimsenen sıfırlama yönteminin sürekli kullanımı, Avrupa Komisyonu tarafından rutine dönüştürülmüştür.

Sıfırlama karşısındaki anahtar tez, bu yöntem olmaksızın damping marjının “de minimis” (dayatmacı olamayacak kadar küçük); hatta negatif olabileceğidir.

Ticaret politikası gözlemcileri, damping marjları ortya çıkarmakta neredeyse her zaman güvence sağladığı için, uzun zamandır bu yöntemin özünde bozulmaya yol açtığını düşünmektedir.

Terim; dilme, delme, dövme, kalıplama ve püskürtme gibi geniş bir uygulama aralığında kullanılan aletlerin üretimindeki karbonlu ve alaşımlı çeliği kapsar.

Kilit gereklilikler arasında sertlik ve araçların uzun süre boyunca etkili olabilmesi için aşınmaya dayanıklılık bulunur. Dayanıklılık ve basınç ve darbe direncinin iyi olması kadar, deformasyon direnci de önemlidir. İşlenebilirlik de bir önemli gereksinim olabilir.

Karbon içeriği %0.4-2.1 aralığında bulunur ve çelik içerisinde sayacağımız alaşım elementlerinden bazıları bulunabilir: manganez, krom, volfram, silisyum, molibden, vanadyum, nikel ve kobalt. Bazı takım çelikleri paslanmaz çeliktir.

Takım çelikleri ısıl işlemden geçer ve yüksek karbon kalitesindekiler dilme ve presleme uygulamalarına yönelik olabilir. “Soğuk iş takım çeliği” olarak sınıflandırılanlar, yüzey ısısının 200 oC altında olduğu uygulamalarda kullanılırken, “sıcak iş takım çeliği” 200oC üstündeki uygulamalarda kullanılan çeliği ifade eder.

Haddeleme, dövme, vb. işlemlerin ardından metale istenen özellikleri yeniden kazandırmak için metalin ısıtılmasıdır. Tavlamanın işlevi, metali yumuşatmak, iç gerilimi düşürmek ve iç yapıyı geliştirmektir. Çelikte bu işlem çoğunlukla soğuk haddelenmiş ürünlere -sıklıkla saca ancak bazen de tele- uygulanır.

Bununla birlikte, (genellikle sıcak haddelenerek kesin boyuta ulaşan) uzun mamuller, müşterinin gereksinimlerini (örneğin kesme, biçimleme, bükme, dövme gibi) karşılamak için bazen tavlanır. Çelik, soğuk haddelendiğinde kırılganlaşır ve çalışılması zorlaşır. Bunun en iyi örneği ostenitik paslanmaz çeliktir. Malzeme, iç tane yapısının yeniden gruplandığı (yeniden kristallendiği) bir sıcaklığa dek ısıtılır, bu sıcaklıkta tutulur ve sonra soğutulur. 

Tel çekme, genellikle filmaşin gibi geniş çaplı malzemelerden çelik telin üretilmesi prosesidir.

Tel, çapı en küçük çelik ürünüdür. Çit, çivi, kord teli ve muazzam ince tel filtre gibi üretim kalemleri için gerekli olan kalınlıklara ulaşmak için bir dizi çekme kalıptan soğuk çubuk geçirilir ve her defasında iç çap düşürülür.

Sürekli ve çok kalıplı bir tel çekme makinesi, herbiri bir kalıp içeren 15'e kadar bloğa sahip olabilir.  Bunların bir metal kaplaması bulunur ancak biçimleme deliği tungsten karbürlü uç'tan veya doğal veya sentetik elmastan yapılır. Tel çoğunlukla düz olsa da yassı da olabilir ve diğer profillere sahip olabilir. 

Ataçlar ve şampanya tıpa teli için kullanılan yumuşak çelikten yay kalitelerine, asma köprü kabloları ve piyano telleri için gerekli olan yüksek mukavemetli çeliğe kadar çok çeşitli çelik çekilebilir. 

Bakınız: Anti-damping ve fark giderici vergiler.

Temel oksijen fırını (BOF), yüksek fırının ayıkladığı demiri çeliğe dönüştürür. Bu işlem, BOF tankındaki ergitilmiş demir içerisinden oksijen geçirilerek sağlanır. Oksijen, karbonla etkileşerek karbonmonoksit ve karbondioksit açığa çıkarır. Silis, fosfor ve istenmeyen diğer elementler uzaklaştırılırken curuf (genellikle kireç) ilave edilerek diğer safsızlıklar giderilir.

BOF tankındaki tepkimeler ısı açığa çıkardığından, soğutucu olarak ferritik hurda ilave edilir. Hurda miktarı, toplamda yüzlerce tonu bulabilen şarj ağırlığının %30'una kadar çıkabilir. 

Bu tesis/proses için alternatif isimler olarak, çelik konvertörü, temel oksijenli çelik üretimi (BOS), temel oksijen prosesi (BOP) ve (Avusturya'da 50 yıldan fazla bir süre önce geliştirilen Linz çelik fabrikasının ardından) LD prosesi sayılabilir.

Temperleme'ye bakınız.

Temperleme, belirli bir uygulama için (ısıtıp derhal soğutarak) sertleştirilmiş, ancak hedeflenen nihai kullanım için aşırı kırılgan hale gelmiş olan çeliğe uygulanan bir ısıl işlem sürecidir.

Çeliğin temperlenmesi için, çelik ısıtılır ve yüksek bir ısıda (ancak sertleştirme veya tavlama* sıcaklıklarının altında) tutulur. Bu da, sertleştirme sürecindeki hızlı soğutma nedeniyle kenetli kalan metalürjik yapının biraz değişmesine imkan verir. Çelik daha sonra soğumaya bırakılır, soğuma süreci genelde yavaş olmakla birlikte, bazı çelikler hızlı bir şekilde de soğutulabilir. Sonuçta mukavemetli, sünek ve sert bir çelik elde edilir.

Çelik üreticileri, temperleme sıcaklıklarını ve işlem sürelerini dikkatli bir şekilde kontrol ederek, çok çeşitli kilit fiziki özellikler elde edebilirler.

Teneke, kalın bir kalay tabakasıyla kaplı soğuk çekilmiş çelik sacdır. İyi aşınma direncine ve yiyecek uygunluğuna sahiptir. Ancak pek çok ürün, içeriklerin raf ömrünü en yükseğe çıkarmak için kalın bir vernik kaplama gerektirir.

Tenekenin yaklaşık %90'ı, yiyecek ve içecek tenekelerinin en büyük pazar payına sahip olduğu paketlemede kullanılır, bununla birlikte aerosol, boya ve yağ gibi genel paketleme için de yaygın şekilde kullanılır.

Kalay, rulodan açılmış sacın (teneke hammaddesine siyah levha denir), çözelti halinde kalay içeren elektrolitik kaplama banyosundan geçtiği sürekli bir proseste uygulanır.

Teneke, sacın iki yüzünde farklı kaplama kalınlıklarıyla üretilebilir. Her bir yüzde kaplama, tipik olarak 2.8-5.6 gram/metre kare aralığındadır ancak 1-14 g/m2 de olabilir.

Teneke kalınlığı genel olarak 0.13-0.49 mm aralığındadır.

Çelik, kalınlığının düşürülmesi için iki merdanenin arasından geçirilerek haddelenir. Ancak istenilen kalınlığa veya profile bir işlemde (tek geçişte) ulaşılması pek mümkün olmaz. Bu nedenle çelik ya aynı haddeden birkaç kez geçirilir (her defasında merdana aralıkları daraltılır veya profilleri değiştirilir) ya da daha ileri inceltme/şekillendirme için farklı bir hadde tezgahına alınır.

Eğer çelik, aynı haddeden ileri-geri şeklinde birkaç kez geçiyorsa, bu işlemi gerçekleştiren haddeye "tersinir (iki yönde dönebilen) hadde" denir. Ardışık olarak farklı merdanelerden geçiyorsa buna "ardışık hadde" veya "sürekli hadde" denir. Bunlar, tersinir haddeye göre daha verimlidir.

Ardışık haddeler genellikle yassı ürünler için kullanılır ve tipik olarak 4-6 tezgahtan oluşur. Sürekli haddeler ise uzun mamuller için kullanılır ve ürünün cinsine göre tezgah sayısı belirlenebilir.

Pik demirin büyük çoğunluğu, entegre çelik fabrikalarında çelik üretimi için yüksek fırınlarda üretilir ve ergitilmiş demir olarak yüksek fırından oksijen konvertörlerine aktarılır. 

Fakat daha az tonajda pik demir, çelik üretim veya döküm hammaddesi olarak satılır. Bu ticari pik demir, genellikle ingot olarak kok veya odun kömürü kullanan yüksek fırınlarda üretilir. En önemli uygulama alanı, dökümcülükten ziyade elektrik ark ocağına dayalı çelik üretimidir. Ayrıca bazı entegre çelik fabrikaları üretim fazlası pik demirini satarlar. 

Uluslararası Pik Demir Birliği'nin verilerine göre, toplam global pik demir ticareti yılda yaklaşık 25 milyon ton ve uluslararası düzeyde ise 17 milyon tondur. Bu rakamlara, büyük ancak hesaplaması güç Çin yerel piyasası dahil değildir.

Pik demir, yüksek fırınlarda ferritik hurdayı tamamlayıcı niteliktedir ve yalnızca hurda kullanılarak elde edilemeyecek yüksek çelik kalitelerini üretmek amacıyla hurdanın yerine veya doğrudan indirgenmiş demir veya sıcak biriketlenmiş demir olarak kullanılabilir.

Ticari çubuk, bir dizi karbonlu ticari uzun mamuldür ve yaygın şekilde çok sayıda ürünün üretiminde kullanılır. Ticari çubuk sınıfı, düz, kare ve altıgen çubuk, köşebent, U-profil ve yassı ürünleri kapsar. Maksimum çap ve genişlik genellikle 80-100 mm'dir ancak yassıların genişliği 150 mm'ye kadar çıkabilir. Ticari çubuk, pek çok çelik stokçusu için başlıca malzemedir.

Ton, bir ağırlık birimi olsa da çeşitli biçimler alır. Bir metrik ton (genellikle ton olarak yazılır), 1000 kilogramın (kg) eşiti ve en yaygın kullanılan şeklidir. 

Uzun ton, 2,240 pound'dur (lb). Geçmişte tüm İngiliz imparatorluğunda kullanılan bu birim, günümüzde hurda ve demir cevheri gibi büyük hacimli mallar için sadece ABD'de kullanılmaktadır. Ayrıca gros ton (1.015 ton) olarak da bilinir.

Kısa ton ise, 2,000 lb'dir ve sıklıkla ABD'de kullanılır. Ayrıca net ton olarak da bilinen kısa tona, Güney Afrika'da liman tonu da denir. Kısa ton 0.906 tona eşittir.

Başka ton biçimleri de bulunmaktadır. Deadweight ton (dwt), bir geminin (kargo, yakıt, mürettebat, vb.) taşıma kapasitesinin bir ölçüsüdür. Geçmişte uzun tonla ölçülen bu ton giderek tonla gösterilmeye başlanmıştır.

Torpido pota -veya torpido vagon-, yüksek fırından çelik konvertörüne sıvı demiri taşımakta kullanılan geniş, iyi yalıtılmış küvetlerdir.  

Bu potalar, uzun, dairesel kesitte ayırt edici görünümlere sahiptir. Büyük ısı kayıplarını veya metalin dökülmesini önlemek için iyi bir yalıtım esastır.
 
Torpido potalar, 1,500 santigrad dereceye varan sıcaklıklarda yüzlerce ton demir taşıyabilir ve lokomotif tarafından hareket ettirilir. Birkaç yüz metre veya kilometrelerce seyahat edebilirler.

Modern bir yüksek fırın günde yaklaşık 10,000 ton demir üretebilir, bu yüzden normalde pek çok torpido pota kullanımda tutulur.

Bunlar, tamamlanmış parçalar olarak sonradan işlenmek için saf toza dönüştürülmüş metallerdir.

Toz, en tipik olarak atomizasyonla; eriyik metal buharının, yüksek basınçlı gaz veya sıvı püskürtülmesiyle çok küçük parçacıklara ayrıştırılması ve parçaların bir araya gelmeden katılaşmasıyla elde edilir.

Demirli ve demirsiz toz metaller, boyutsal hassaslığı ve homojen yapısı iyi olan büyük ve küçük karmaşık bileşenleri oluşturmak için kullanılırlar. Bu, genellikle metalin ergime noktasının sadece biraz altında sinterleme (ısıtma) yapılmadan önce, tozun bir kalıp içerisinde sıkıştırılmasıyla gerçekleşir. Diğer yöntemler arasında, enjeksiyon kalıplama ve dövme de bulunmaktadır.

Tufal, çelik yüzeyinde oksijenin çok sıcak metalle reaksiyona girerek demir oksit oluşturmasıyla meydana gelir. Bu durum döküm işleminin hemen ardından, yeniden ısıtma ve sıcak haddeleme sürecinde meydana gelir.  

Ebatları bir kaç mikrondan santimetreye kadar değişiklik gösteren tufak, çıkartılmak zorundadır. Aksi takdirde daha sonradan yapılan haddeleme işlemi sırasında ürün yüzeyine zarar verebilir. Tufali çıkartmak için yüksek basınçlı su jetleri kullanılır ve bu işlem, çelik, sıcak haddeleme tesisinde, kaba haddeleme hattından geçerken uygulanır.

Başta levha tesisleri olmak üzere bazı tesisler müşterilerine tortu halindeki tufalleri aşındırıcı (shot blasting) kullanarak çıkartmalarını önermektedir.

Zengin demir içeriğine sahip bu tufallerin geri dönüşümü, entegre çelik tesislerinde ürünün sinterleme tesisine gönderilmesiyle elde edilebilir. Ancak, yağ ve hidrolik sıvılara kirlenmiş tufalin yeniden kullanımı teknik ve çevresel nedenlerle sınırlandırılmıştır.

Yassı ürün grubu dışında kalan çubuk, inşaat demiri, profil ve ray gibi çelik ürünler

Demirin (veya başka bir mineralin) yataktaki kalitesi veya konsantrasyonu. Bu kalite veya konsantre altındaki cevheri çıkarmak veya işlemek ekonomik değildir.

Vadeli sözleşme, iki taraf arasında belirli bir miktardaki ticari malın belirlenen bir tarihte, sözleşmenin imzalandığı anda belirlenen fiyattan alınmasına ya da satılmasına dair sözleşmedir.  

Bu sözleşmeler, Londra Metal Borsası'nda olduğu gibi, vadeli piyasalarda işlem görür ve bazen türev piyasalar olarak alınırlar. Sözleşme tarihleri bazen iki yıldan daha uzun olabilir.

Vadeli sözleşmenin yaygın bir türü de opsiyonlu sözleşmelerdir. Bu sözleşmeler, alıcıya ve sözleşme sahibine vadeli sözleşme uygulama hakkı verir.

Vakumdan gaz alma, çelik üretiminde ergitilmiş çeliğin karbon, azot, hidrojen ve kükürt içeriğini düşürmek için kullanılır. Fosfor içeriği de düşürülebilir. Proses, bir pota fırınında vakum altında yürür. Bu işlem, hem hacimli hem de vasıflı çelik üreticileri tarafından sıklıkla kullanılır. 

Yüksek kromlu çelik ele alındığında, vakumdan gaz alma sayesinde eriyikte büyük krom kayıpları olmaksızın düşük karbon içeriğine ulaşılabilir. 

Otomotiv, yapı, boru üretim ve demiryolu gibi sektörlerde yüksek kaliteli çeliğe olan talep arttığı için vakumdan gaz alma işleminin kullanımı yaygınlaşmıştır. Rulman çeliği gibi alaşımlı çelik ürünlerinde vakumdan gaz alma, ürünün yorulma süresini uzatır. Yassı ürünlerde ise, vakumdan gaz alma işlemi görmüş düşük karbonlu çelikler işleme ve üretim talebine uygundur.

Dünya vanadyum üretiminin yaklaşık %80'i çelik üretiminde kullanılmaktadır fakat vanadyum, ayrıca yüksek performanslı ferritik dışı havacılık-uzay alaşımlarının da önemli bir bileşenidir. Vanadyum, çeliğe genellikle bir ferro alaşım (FeVa) olarak katılır. 

Vanadyum, çeliğin kopma mukavemetini, sertliğini, yorulma direncini, bazı kalitelerin sertleşebilirliliğini ve paslanma direncini yükseltir.  Vanadyumun ilk uygulamalarından biri zırh levhasıydı.

Günümüzde vanadyumun ana uygulamaları, otomotiv sektörü için yüksek mukavemetli düşük alaşımlı saclarda, balta, krank şaftları ve dişli tertibatlar gibi mühendislik çeliklerinde, yaylarda ve yüksek uçlu takım çeliklerinde yer alır. Paslanmaz çeliklerde ise vanadyum, cerrahi araçlar gibi uygulamalar için gerekli olan kalitelerin üretilmesinde kullanılır.

Londra Metal Borsası'nda ticareti yapılan metaller kapsamında varant, LME onaylı depolarda depolanan konşimentoyu veya metal lotunu gösteren bir belgedir.

Her varant, ürünün ya da ürün grubunun metal türünü, parça sayısını, toplam ağırlığını ve depo kira bedelini gösterir.

Varant almadan önce alıcı, LME onaylı markaları, metal kalitesini ya da ürünün kesin konumunu bilmek zorunda değildir.

Metalde üretim fazlası ya da tedarik sıkıntısı yaşandığında, onaylanmış depoların teslimat ve metal kaynağı olarak borsa sözleşmelerine karşı varolması, LME'nin fiziksel teslimat pazarı statüsü açısından gereklidir.

Metalin menşeinin görünürlülüğü ile ürünün iyi ve güvenli koşullarda muhafaza edildiğini kontrol etmek depoların sorumluluğundadır.

Vasıfsız karbonlu çeliklerin aksine, vasıflı çelik, istenen mekanik özelliklere sahip olması için alaşım katılmış çeliktir. Bu çeliğe örnek olarak kesme araçları, rulman masuralı yatak ve yaylar verilebilir. (ayrıca bakınız: SBQ)

Bakınız: SBQ.

Vasıflı çubuk kalitesi (SBQ), yaygın şekilde Kuzey Amerika'da ticari kalitelere göre daha ileri işlem veya son kullanım uygulamaları gerektiren çelik uzun mamulleri için kullanılan bir terimdir. Terim, başka yerlerde "mühendislik çeliği" olarak kullanılır.  

SBQ için kimya ve üretim süreci, ticari çubuk veya diğer ticari kalitelerinkine göre daha karmaşıktır ve üretimin sonraki aşamalarında genellikle makine ile işlenir, dövülür veya soğuk çekilirler.   

Vasıflı çelik kalitesinin başlıca uygulama alanları, otomotiv endüstrisinde motor, taşıma, yönlendirme ve amotisör tertibatlarıdır fakat bu çelikler, el aletlerinden elektronik motorlara, petrokimya ve diğer endüstriyel sektörlerde kendilerine geniş uygulama alanı bulurlar. 

Bir cevher yatağının işlenmesi sırasında açığa çıkarılan değersiz mineral.

Yapısal çelik, özellikle bina inşaatları için üretilir ve özel biçim, kesit, kimyasal bileşim ve dayanıklılığa sahiptir. Bu parametreler, depolama gibi diğerleriyle birlikte, endüstrileşmiş çoğu ülkede özel standartlara tabidir. (ayrıca bakınız: geniş flanşlı profil) 

Çinko, kalay ve diğer malzemelerle kaplı sac/sac levha da dahil olmak üzere levha, sac ve sac levha.

Bakınız: Hurda.

Bakınız: Hurda.

Yüksek fırın (YF), demir cevherini başlıca hammadde olarak kullanan çelik fabrikasında kilit bir kurulumdur. Bu uzun, şaft benzeri yapılar, bir temel oksijen fırınında çeliğe dönüştürülecek ergitilmiş demiri (pik demir) üreten sürekli termal bir prosesten demiri ayırır. 

Temel girdiler olarak demir cevheri, kok ve kireçtaşı kullanılır ve bunlar yüksek fırının tepesine taşınır. Düşük bir düzeyde fırına alınan ön-ısıtılmış hava, koku içine alan termal bir tepkime gerçekleştirir ve tepkime sonunda karbonmonoksit (CO) açığa çıkar. CO, karbondioksit (CO2) ve ergitilmiş demir oluşturmak üzere demir cevheriyle (demir oksit) tepkir. Ergitilmiş demir, fırın üssüne alınır ve düzenli aralıklarla uzaklaştırılır.

Fırın içerisinde açığa çıkan sıcak gazlar, giren malzemeyi önceden ısıtır, demirin indirgemesini başlatır ve kireçtaşını CO2 ve kalsiyum oksite dönüştürür. Kalsiyum oksit, curuf oluşturmak üzere ergitilmiş demir içindeki safsızlıklarla tepkimeye girer. Açığa çıkan curuf uzaklaştırılır.

Tipik yüksek fırınların yıllık demir üretimi 1-5 milyon ton arlığındadır ve aralıksız yıllarca faaliyet gösterirler. Çevre uyumluluğunun tüm yükü sac kaplama biriminin üzerinde olduğundan, boya kaplaması, üreticilerin boyahanelerindeki sıkı çevre kontrollerini atlatır.

Bu deyim, çok düşük miktarlarda alaşım yapıcı elementler sayesinde yüksek mukavemet ve mükemmel biçimlenebilirlik gösteren yassı çelikler için kullanılır. Aşınma dayanımı da artırılabilir.

Bu çelikler düşük karbon içeriğine (%0.05-0.1) sahiptir ve yaklaşık %0.01-0.05 düzeyinde niyobyum, titanyum ve vanadyum gibi alaşım yapıcı elementler içerir. Bu nedenle bir diğer adı mikro-alaşımlı çeliktir.

HSLA çeliği, gövde panel üretiminde biçimlenebilirliliğin önem taşıdığı otomotiv endüstrisinde kullanım alanları bulur.

İstenen mineral partiküllerinin baloncuklara tutunarak atık partiküllerden ayrıldığı sıvı konsantrasyon prosesi.

Bakınız: Demir cevheri.

Düz, kare, L-biçimli (köşebent) ve t de dahil olmak üzere çeşitli kesitlerde kalıpsal uzun çelik ürünlerdir.

Bir yatağın ekonomik işlenebilirliğine yönelik yapılan bir ilk değerlendirme çalışması. Bu çalışma, daha kapsamlı ve pahalı bir (fizibilite) çalışmasına zemin oluşturur.

Bu uygulama, bir metalurjik ham madde ya da kısmen veya tamamen haddelenmiş bir metal mamul üreticisinin; bu mamulü kaendi bünyesinde işlemeden ya da satışa sunmadan önce daha ileriki işlem aşamaları için bir üçüncü işleme tabi tutmasıyla tanımlanır. Üretici malzemeyi farklı bir formda geri alır ve bu işlem için ücret talep edilirken herhangi bir sahiplik hakkına sahip olunmaz.

Çelik endüstrisindeki mamul geçiş faaliyetleri genellikle ek haddeleme veya son kaplama ya da vasıflı yüzey tamamlama uygulamasıyla bağlantılı olarak yapılır. Ücretli haddeleme terimi de yaygın olarak kullanılır.

Metaller endüstrisinin diğer bölümlerinde, mamul geçiş işlemleri ham maddelerin birinci kalite metale dönüştürülmesi için kullanılır ve bazen bu yöntem alüminyum için özellikle (alüminin slab veya ingot olarak ergitilmesi) kullanılır.

Çeliğin şirket bünyesinde ya da çelik dışı kuruluşlarda işlenmesi kararı, tarihsel işleyiş, üretim ekonomisi veya ticari gizlilik gibi bir diz etken göz önünde bulundurularak alınır.

Çeliğin doğru bileşimi, müşteriden müşteriye farklılık gösterebilir. Çelik üreticileri, çeliğin istenen özelliklere getirilebilmesi için çelik üretim ve döküm faaliyetleri arasında (genellikle pota fırını olarak bilinen) ikincil metalurji teknelerini kullanırlar.

Çeliğin bileşimi, genellikle çeliğin saflık durumu ve ısısı, alaşımların eklendiği veya vakumdan gaz alma gibi daha ileri işlemlerin gerçekleştirildiği bu ara aşamada düzenlenir. Temel faaliyetler arasında, deoksidasyon, kükürt giderme ve fosfor giderme işlemleri sayılabilir.

İkincil metalurji, dökümlenecek çelik kalitelerinin çeşidini artırır ve ayrıca çelik bileşiminin ayrı bir fırında düzgün bir şekilde ayarlanmasıyla ana çelik üretim biriminin verimliliğini yükseltir. Çünkü başka yerde gerçekleştirilen metalurjik düzenlemelerle birlikte çelik üretim hammaddelerinden sıvı çeliğin elde edilme süresi kısalır.  

Sıvı çeliğin, işlenmemiş bir kütle elde etmek üzere bir kalıp içine dökülmesidir. Günümüzde yerini büyük oranda sürekli döküme bırakmıştır.

Cevherde istenmeyen içerikler proseste zorluklara yol açabilir. Demir cevherinde istenmeyen yaygın maddeler, kükürt (S), fosfor (P), aluminyum (Al) ve Silisyum (S) dur. 

Daha ileri işlemler için normalde bir sürekli bantta üretilen ve ağırlığı 40 tona çıkabilen saca dönüştürülen kalın yassı çelik.